Welcome Guest! To enable all features please Login or Register.

Notification

Icon
Error

73 Pages«<6768697071>»
Options
View
Go to last post Go to first unread
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1361 Posted : Monday, July 20, 2020 2:14:35 PM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,503

Thanks: 6918 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1362 Posted : Tuesday, July 21, 2020 12:39:15 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,503

Thanks: 6918 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage


Paris và Liên hoan phim miễn phí CinéClub Paradiso

Tuấn Thảo - RFI - 20/07/2020
Gợi hứng từ bộ phim cùng tên của đạo diễn Ý Giuseppe Tornatore, liên hoan chiếu phim ngoài trời ‘‘Cinéclub Paradiso’’ đã trở nên khá quen thuộc với khách yêu chuộng nghệ thuật thứ bảy. Năm trước, liên hoan đã diễn ra trong khuôn viên bảo tàng Louvre. Mùa hè năm nay, ‘‘CinéClub Paradiso’’ được tổ chức tại nhà hát La Seine Musicale.

Được thành lập vào tháng 04/2017, La Seine Musicale đã trở thành một sân khấu thích hợp với các đợt biểu diễn có quy mô lớn: Bob Dylan, Sting hay Harry Connick Jr từng là khách mời của nhà hát này. Tuy hiện giờ sân khấu La Seine Musicale vẫn còn phải đóng cửa và chỉ dự trù hoạt động trở lại vào cuối tháng 09/2020, nhưng ban quản lý vẫn tổ chức một số sinh hoạt văn hóa trong mùa hè này, kết hợp việc chiếu phim với các buổi hoà nhạc, cũng như triển lãm các nghệ thuật đương đại. Riêng liên hoan chiếu phim miễn phí ngoài trời ‘‘Cinéclub Paradiso’’ sẽ diễn ra từ ngày 24/07 cho đến 27/07/2020.

Do các quy định giãn cách xã hội trong thời hậu phong tỏa, chương trình của liên hoan chiếu phim đã được rút gọn lại, chỉ diễn ra trong ba ngày, thay vì một tuần như trước đây. Đổi lại, chương trình sinh hoạt lại dồi dào phong phú hơn. Trước hết, xung quanh màn ảnh khổng lồ dành cho việc chiếu phim, ban tổ chức đã cho bố trí nhiều tác phẩm nghệ thuật đương đại. Tính tổng cộng, có khoảng 20 pho tượng, bức điêu khắc và nghệ thuật sắp đặt trong số 69 tác phẩm được trưng bày trong khuôn khổ cuộc triển lãm theo chủ đề ‘‘Les Extatiques’’.

Cuộc triển lãm ngay giữa thành phố, khi các tác phẩm được lồng vào khung cảnh đô thị thường ngày, diễn ra cùng lúc tại quảng trường La Défense và trong khuôn viên nhà hát La Seine Musicale cho tới đầu tháng 10/2020. Ông Fabrice Bousteau, chủ bút của tờ nguyệt san chuyên ngành Mỹ thuật ‘‘Beaux Arts’’ là giám đốc nghệ thuật triển lãm và ông đã mời hàng chục nghệ sĩ đương đại trưng bày các tác phẩm của họ trong chương trình năm nay. Khán giả được mời đến sớm hơn (khoảng 6 giờ tối) để chụp hình selfie với các tác phẩm khổ lớn này.

Chương trình ‘‘CinéClub Paradiso’’ chỉ thật sự khai mạc vào lúc 7 giờ tối trở đi, mở màn với một buổi trình diễn âm nhạc và cho đến khi trời đã thật sự tối hẳn, suất chiếu phim mới bắt đầu kể từ sau 9 giờ tối. Năm trước, liên hoan chiếu phim miễn phí đã chọn những nhân vật nổi tiếng của các bộ phim phiêu lưu, như nhà khảo cổ học vung roi Indiana Jones, thám tử hóa giải mật mã Da Vinci hay anh hùng Gô Loa Astérix thám hiểm xứ sở các vị vua Ai Cập.

Năm nay, ‘‘CinéClub Paradiso’’ chọn chủ đề các bộ phim ca nhạc nổi tiếng. Đêm 24/07 được dành cho bộ phim ‘‘Dancer in the Dark’’ của đạo diễn Lars von Trier, với ca sĩ Bjork và ngôi sao màn bạc Catherine Deneuve trong vai chính. Đêm 25/07 chiếu phim ‘‘Amadeus’’ của Milos Forman kể lại cuộc đời và sự nghiệp của thiên tài Mozart. Cuối cùng, đêm 26/07 được dành cho bộ phim tiểu sử ‘‘Ray’’ của đạo diễn Taylor Hackford với Jamie Foxx trong vai nam danh ca Ray Charles.

Điểm đáng chú ý là trước mỗi suất chiếu phim, các buổi hòa nhạc đều được sắp đặt sao cho hợp với chuyên đề. Đêm nhạc kịch được minh họa với nhạc jazz qua phần biến tấu của một dàn nhạc big band. Đêm Mozart càng lộng lẫy ngời sáng với phần trình diễn nhạc cổ điển thính phòng của một dàn nhạc giao hưởng. Đêm Ray Charles thì nổi bật nhờ tài nghệ ca hát và chơi đàn của một ban nhạc soul.

Tọa lạc giữa lòng sông Seine trên đảo Séguin ở Boulogne Billancourt (vùng 92), nhà hát La Seine Musicale có thể được nhìn thấy từ xa, khi bạn rời khỏi trạm xe điện ngầm Pont de Sèvres, trạm cuối cùng của đường métro số 9. Nếu đi bằng tramway T2, thì nên xuống bến ‘‘Brimborion’’ hay gần hơn nữa là bến ‘‘Musée de Sèvres’’, nằm trước mặt Viện bảo tàng chuyên trưng bày gốm sứ, rồi đi bộ dọc bờ sông Seine vài phút đến tận nhà hát La Seine Musicale.

Khác với năm trước, liên hoan chiếu phim miễn phí ngoài trời CinéClub Paradiso đã có phần thay đổi do các quy định giãn cách xã hội. Tuy diễn ra trong một không gian rộng mở, chứ không hề bị khép kín, nhưng liên hoan vẫn hạn chế lượng người tham gia ở mức tối đa là 300 khán giả trong mỗi đêm. Điều đó tạo điều kiện thuận lợi hơn trong việc tiếp đón, và khán giả có thể chọn chỗ xem phim thoải mái, không sợ ngồi quá gần nhau. Tuy nhiên, biện pháp này cũng bắt buộc người tham gia phải đăng ký trước, nhất là những khán giả nào muốn đi với bạn bè hay với gia đình. Đổi lại, cả ba sự kiện trong cùng một đêm giải trí : triển lãm, hoà nhạc, chiếu phim đều hoàn toàn miễn phí.

Hoàng Thy Mai Thảo  
#1363 Posted : Wednesday, July 22, 2020 4:02:35 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,503

Thanks: 6918 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage



Julio Iglesias - Nếu cuộc đời là bản tình ca

RFI - 18/07/2020
Với sự nghiệp trải dài hơn 50 năm, Julio Iglesias ở tuổi 75 vẫn không ngừng nghỉ ca hát với niềm đam mê bất tận. Hầu hết khán giả biết đến Julio là giọng hát trữ tình sâu lắng với hơn 300 triệu đĩa hát tiêu thụ khắp toàn cầu.

Nhưng câu chuyện truyền cảm hứng nhất chính là tai nạn xe hơi thay đổi hoàn toàn cuộc đời Julio Iglesias, theo Gia Trình. Hơn thế nữa, thiếu đi tính kỷ luật và sự lãng mạn thì khó lòng ông có thể trở thành ngôi sao ca nhạc được yêu mến nhất như hiện nay.

Phong cách quan trọng hơn chất giọng?

Sở hữu chất giọng nam vô cùng ấm áp, ngôi sao nhạc pop sinh năm 1943 đã chinh phục hàng triệu trái tim người nghe nhạc với những bản ghi âm “đo ni đóng giày” như Crazy, When I need you, My Way, La Paloma.

Không chỉ hát solo, những bản song ca luôn là điểm nhấn khó phai của Julio vì lối hát tự nhiên, luôn biết cách giao tiếp với khán giả. Trả lời phỏng vấn của hãng AP, Julio từng khẳng định : “Trong cuộc sống, tự nhiên rất quan trọng vì nó tạo nên phong cách. Hát hay hoặc dở, thích hay không thích nhưng phong cách bạn sẽ không bao giờ bị lẫn lộn. Tôi cho rằng phong cách còn quan trọng hơn chất giọng.”

Tuy nhấn mạnh về phong cách, không ai phủ nhận giọng nam đẹp, trầm ấm mặc dù quãng hơi hẹp. Có lẽ điểm hấp dẫn nhất ở Julio là sự trung thực và chất lượng nghệ thuật một nghệ sỹ thực thụ có thể truyền tải. Đơn cử như ca từ hóm hỉnh trong bản hit năm 1986, To all the girls I’ve loved before (Gửi tới tất cả các cô gái tôi từng yêu) song ca với Willie Nelson rất ăn nhập với sự lãng mạn, hào hoa và lối hát tự nhiên. Phải chăng đây là thông điệp của Julio Iglesias về những mối tình lãng mạn của một nghệ sỹ tài hoa ?

To all the girls I once caressed ; And may I say, I've held the best ; For helping me to grow, I owe a lot, I know ; To all the girls I've loved before ; The winds of change are always blowing ; And every time I tried to stay.

Gửi tới tất cả những cô gái tôi từng ôm ấp, đã giúp tôi khôn lớn từng ngày. Tôi biết mình còn nợ nhiều lắm với tất cả những cô gái tôi đã từng yêu. Nhưng con gió thay đổi vẫn đẩy tôi xa dần mỗi khi tôi muốn dừng lại.

Tai nạn xe hơi - Ngã rẽ cuộc đời

Ngẫu nhiên đưa Julio đến với âm nhạc không phải là giọng hát hay tình yêu nghệ thuật mà do tai nạn xe hơi khủng khiếp năm ông 19 tuổi. Bị liệt nửa người từ ngực trở xuống, một sinh viên ngành Luật như Julio phải từ bỏ ước mơ theo đuổi sự nghiệp cầu thủ.

Tuy nhiên, vụ tai nạn là ngã rẽ vĩ đại nhất cuộc đời Iglesias nhờ tác dụng trị liệu của âm nhạc cũng như ý chí kỷ luật. Khi Julio vất vả luyện tập để cử động cánh tay và ngón tay, y tá chăm sóc ông đã tặng một món quá quý giá: cây guitar cổ điển. Đó vừa là liệu pháp tâm lý cho chứng bệnh trầm cảm trên gường bệnh, đồng thời là phương tiện luyện tập ngón tay và bàn tay.

Lúc đầu, Julio chưa thể chơi được nhiều hợp âm (chord) do cử động ngón tay chậm, cả thảy chỉ có năm hoặc sáu hợp âm. Ít ai ngờ rằng vốn liếng hợp âm ít ỏi và giọng hát tự nhiên, trầm ấm lại đưa ông đến thành công rực rỡ trong làng âm nhạc thế giới. Album solo Yo Canto trình làng năm 1969 thành công rực rỡ đưa tên tuổi Julio được biết đến trên toàn thế giới. Thành công của album phản ảnh tính kỷ luật và bền bỉ của Julio khi vượt qua bệnh tật đến với âm nhạc.

Hát đơn ca đã khiến đốn tim hàng triệu fan nhưng nếu nghe Julio hát song ca thì tầm ảnh hưởng nhân lên gấp bội. Bản hit When you tell me you love me hát cùng Dolly Parton, cover lại của Diana Ross, cũng đưa lên tầm cao mới về khát vọng và sự thăng hoa trong tình yêu. Một ví dụ khác, bản nhạc Hey cũng xuất sắc về sự phối hợp khi song ca cùng hai giọng ca nữ Natasha và Julie trên sóng truyền hình Pháp thu hút lượng lớn khán giả. Giọng Julio dày và êm làm nền tảng chắc, đồng thời hòa quyện và tôn cao giọng nữ. Đó là một trong những lý do cơ bản khiến cho bản song ca của Julio nghe rất bắt tai và có độ ép phê lý tưởng.

Gần đây, Julio cũng xuất hiện nhiều trên các chương trình thưc tế với bản hit I want to know what love is hát cùng nữ ca sỹ Cynthia Brown. Bài này cũng đươc Mariah Carey cover nhưng cách Julio chọn bài và tính toán thì dễ thở hơn. Đây là ca khúc khó thể hiện với phần đầu tông nhạc rất trầm và điệp khúc được đẩy lên những nốt rất cao. Julio tính toán rất hợp lý khi ông hát quãng trầm đúng tông giọng nam để dư địa cho giọng nữ bay vút. Bài hát trở nên rất thanh toát và sâu lắng không kém gì bản gốc của nhóm Foreigner.

Cuộc đời và gia đình

Không chỉ nổi tiếng về âm nhạc, Julio có thể tự hào về gia tài con cái khi ông trải qua hai lần kết hôn chính thức với 8 người con. Mới đây, tòa án thành phố Valencia kết luận ông là người cha hoàn toàn xa lạ với đứa con rơi 44 tuổi, Javier Sanchez-Santos. Đây được coi như kết quả mối tình chớp nhoáng với vũ công người Bồ Đào Nha, Maria Santos vào năm 1975 khi ông vẫn sống chung với người vợ đầu tiên Isabel Preysler, MC truyền hình.

Julio chính thức nâng tổng số con lên 9 người và thêm một người vợ chưa được thừa nhận. Ông thổ lộ rằng cuộc đời nghệ sỹ lưu diễn thường xuyên không thể dành quá nhiều thời gian cho gia đình và con cái. Bù lại, một người cha kỷ luật như Julio Iglesias có thể làm là truyền cảm hứng cho những đứa con tự khám phá con đường riêng như Enrique hay Julio Junior rất thành công.

Nếu cuộc đời là một bản tình ca, thì bản tình ca của Julio rất trầm bổng, không đơn thuần là may mắn như ông từng khắc họa trong ca khúc My Way (cover lại của Frank Sinatra). Đó là phải nghị lực, tính kỷ luật của người đàn ông bên trong lớp vỏ đam mê một nghệ sỹ trên chặng đường nửa thế kỷ ca hát.

Yes, there were times, I'm sure you knew ; When I bit off more than I could chew ; But through it all, when there was doubt ; I ate it up and spit it out ; I faced it all and I stood tall ; And did it my way; I've loved, laughed and cried ; I've had my fill, my share of loosing

Có những thời điểm, chắc rằng bạn hiểu ; Khi tôi gánh vác nhiều trách nhiệm hơn tôi có thể ; Nhưng sau tất cả, kể cả những nghi ngờ ; Tôi vượt qua mọi khó khăn bất cứ khi nào nó xảy đến ; Tôi đối diện sự thật và luôn tự tin ; Tôi làm điều đó theo cách tôi muốn ; Tôi đã yêu, đã cười và khóc ; Tôi đã trải qua tất cả cảm xúc đời người.

(Theo CNN, AP News)

Edited by user Wednesday, July 22, 2020 4:03:15 AM(UTC)  | Reason: Not specified

Hoàng Thy Mai Thảo  
#1364 Posted : Friday, July 24, 2020 8:15:19 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,503

Thanks: 6918 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage


Paris duy trì liên hoan Nhạc cổ điển trong vườn hoa Vincennes

Tuấn Thảo - RFI - 23/07/2020
Sau nhiều tháng bặt tin, cuối cùng ban văn hóa thuộc Tòa Đô chính Paris đã thông báo duy trì việc tổ chức vào mùa hè năm nay các buổi hòa nhạc cổ điển trong vườn hoa Vincennes. Do các quy định giãn cách xã hội đang có hiệu lực, chương trình biểu diễn năm này đã được rút gọn lại, diễn ra từ ngày 15/08 đến ngày 19/09/2020.

Mang tên chính gốc là ‘‘Classique au vert’’ (trong tiếng Anh là The Green Classic Music Festival), đây là một liên hoan thường niên được thành lập vào năm 1993 và được tổ chức vào mỗi mùa hè trong một không gian rộng mở thoáng mát, lợp đầy bóng cây xanh. Đúng như tên gọi của mình, liên hoan ‘‘Classique au vert’’ ban đầu chủ yếu là các buổi trình diễn nhạc thính phòng để rồi được mở rộng với thời gian, năm tháng sang nhiều thể loại âm nhạc khác.

Trong chương trình năm nay, liên hoan Classique au vert giới thiệu 7 buổi biểu diễn khác nhau gồm cả nhạc thính phòng hay hòa tấu, giai điệu opera và dòng nhạc xướng âm, các màn độc diễn dương cầm, vĩ cầm bên cạnh các nhóm tứ tấu chơi xen kẻ với một dàn nhạc giao hưởng ….. có lẽ cũng vì nội dung khá phong phú đa dạng, cho nên liên hoan Nhạc cổ điển trong vườn hoa (Parc Floral de Vincennes) đã tạo được thêm nhiều uy tín, chương trình bao gồm cả giới nghệ sĩ nổi danh lẫn các tài năng mới, có thể làm hài lòng giới chuyên môn khó tính cũng như giới yêu nhạc dù còn chưa sành điệu.

Điển hình là đêm khai mạc liên hoan năm nay rơi vào ngày lễ Đức Mẹ lên trời (lễ Assomption 15/08/2020) được dành cho tài nghệ chơi đàn piano của Alexandre Kantorow, nghệ sĩ trẻ người Pháp đầu tiên từng đoạt giải quán quân trong cuộc thi quốc tế hàng đầu Tchaikovsky tại Nga vào năm 2019 (năm anh 23 tuổi). Khán thính giả chờ được nghe Alexandre Kantorow biểu diễn lại hai bản concerto của Brahms và nhất là của Tachaikovsky đã từng giúp cho anh vào mùa hè năm ngoái đoạt giải nhất một cuộc thi còn được xem như là Thế vận hội của dòng âm nhạc cổ điển. Do buổi biểu diễn rơi vào ngày lễ Đức Mẹ lên trời, cho nên không ít người ngưỡng mộ hy vọng được nghe Alexandre Kantorow biểu diễn thêm một vài trích đoạn, từ các tuyệt tác Ave Maria của Bach hay Gounod.

Còn trong các buổi biểu diễn khác, chương trình năm nay được đặt dưới chủ đề ‘‘song hành’’, bắt nhịp cầu đối thoại giữa các thế giới âm nhạc khác nhau, chẳng hạn như các giai điệu opera qua giọng ca muôn sắc trữ tình của Diana Tishchenko với nhịp điệu tango mới, thể loại sở trường của José Gallard, nghệ sĩ người Argentina. Hai nghệ sĩ này biễu diễn với nhau trên cùng một sân khấu vào buổi chiều chủ nhật 23/08.

Bước sang đầu tháng 09/2020, các buổi biểu diễn không còn đơn thuần là nhạc hòa tấu cổ điển mà sẽ được mở rộng sang âm nhạc thế giới, đề cao tài nghệ chơi đàn Balalaïka của Alexei Birioukov với dàn nhạc Sirba Octet phối hợp cùng lúc nhiều luồng ảnh hưởng phổ biến trong văn hóa dân gian xứ Nga, dân ca của người du mục tzigan hay truyền thống âm nhạc klezmer của người Đông Âu gốc DoThái.

Một cách tương tự, chương trình bế mạc liên hoan vào hôm 19/09 sẽ đối chiếu giọng ca soprano đầy kịch tính của Jodie Devos với tài nghệ biến tấu uyển chuyển linh hoạt của dàn nhạc Contraste (hiểu theo nghĩa tương phản), có khả năng chơi đàn theo lối xen kẻ hay phối hợp rất nhiều thể loại âm nhạc với nhau kể cả nhạc jazz, nhạc blues và gospel cũng như các nhịp điệu La Tinh.

Hầu hết các buổi hoà nhạc ‘‘cổ điển’’ đều diễn ra ngay giữa lòng vườn hoa Vincennes, tại sân khấu lớn có mái che hình cánh diều màu trắng nằm bên cạnh hồ nước lớn. Nếu như trong những năm trước, các buổi biểu diễn tập trung vào hai ngày cuối tuần (thứ bảy và chủ nhật), thì năm nay Liên hoan Classique au Vert được dàn trải, cứ khoảng 5 ngày là có một buổi biểu diễn, kể cả thứ tư thứ năm hay vào dịp week end.

Các buổi trình diễn âm nhạc nhân dịp hè đều hoàn toàn miễn phí. Đổi lại, khách tham quan phải chi 2,5 euro để mua vé vào cửa công viên Vincennes, miễn phí cho trẻ em dưới 7 tuổi. Lối vào vườn hoa được chỉ dẫn khi bạn xuống trạm Château de Vincennes, trạm cuối cùng đường xe điện ngầm số 1. Từ lúc rời khỏi trạm métro, bạn chỉ cần đi bộ khoảng vài phút là đến cổng vào công viên.

Điểm cần lưu ý là đa số các buổi trình diễn đều bắt đầu vào khoảng thời gian từ 16 giờ đến 18 giờ. Khán giả không cần phải đăng ký trước như tại một số liên hoan, nhưng lại được yêu cầu đến trước giờ biểu diễn ít nhất là nửa tiếng. Tuy liên hoan diễn ra ở ngoài trời, nhưng khách tham quan vẫn được yêu cầu đeo khẩu trang trong những lúc di chuyển lui tới, và nhất là họ phải tuân thủ các khoảng cách tối thiểu, để tránh ngồi quá gần nhau, tùy theo chương trình biểu diễn khán giả có thể tụ họp đông đảo.
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1365 Posted : Saturday, July 25, 2020 4:26:25 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,503

Thanks: 6918 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage


Hậu Covid-19 : Khó khăn của rạp phim và cơ hội của điện ảnh Pháp


Thùy Dương - RFI - 24/07/2020
Sau 99 ngày đóng cửa vì dịch bệnh Covid-19, các rạp chiếu phim tại Pháp chính thức được mở cửa trở lại vào ngày 22/06/2020. Nhưng thu hút khán giả trở lại rạp không phải là dễ dàng.

Đúng 00 giờ 01 ngày thứ Hai 22/06, trong một rạp phim ở khu phố Saint-Lazare, Paris, suất chiếu phim đầu tiên hậu Covid-19 bắt đầu, với tràng vỗ tay của 120 khán giả. Ông Louis Merle, giám đốc rạp phim Les 5 Caumartin, quận IX, chia sẻ : « Không có lời nào có thể mô tả những gì chúng tôi đang cảm nhận ! Đã 99 ngày nay chúng tôi chờ đợi được đón tiếp quý vị ! »

Hơn 3 tháng đóng cửa đã khiến hơn 2.000 rạp phim trên toàn quốc thiệt hại tới 400 triệu euro. Bộ phim đầu tiên được trình chiếu ở rạp Les 5 Caumartin là phim Pháp Les parfums. Để chào mừng sự kiện, rạp phim có pop-corn và soda miễn phí cho khán giả. Khán giả hào hứng tận hưởng cảm giác mà suốt 3 tháng qua họ không có được, còn các diễn viên, thành viên nhóm làm phim hiện diện trong buổi ra mắt phim cũng có nhiều cảm xúc.

Diễn viên Emmanuelle Devos chia sẻ với đài France 24 : « Rõ ràng là tôi đã không thể giới thiệu phim trong các điều kiện như bình thường và không thể hiện diện ở các rạp phim như thế này. Trước kia, đó là những điều rất quen thuộc đối với tôi, nhưng trong ba tháng qua tôi không được làm như vậy. Với tôi, đó là điều khó khăn mà tôi đã phải chịu đựng ».

Để có ngày mở cửa trở lại, các rạp phim đã phải chuẩn bị để đảm bảo an toàn vệ sinh tốt nhất, bởi đó là cách trấn an khán giả và kéo họ đến rạp, nhất là vì rạp phim là không gian kín và có những phòng chiếu lớn, có thể tập trung vài trăm, thậm chí hàng ngàn khán giả.

Đảm bảo vệ sinh, điều kiện tiên quyết

Cho đến giữa tháng 07/2020, Pháp đã ghi nhận hơn 30.100 ca tử vong vì virus corona, nằm trong số các nước có nhiều người chết nhất thế giới vì Covid-19. Dịch bệnh đã thuyên giảm, số ca nhiễm mới và nhập viện đều thấp hơn trước đây rất nhiều, nhưng nguy cơ làn sóng dịch thứ hai vẫn đang lơ lửng trên đầu dân Pháp. Vì thế, tuân thủ các quy định vệ sinh, giãn cách xã hội cũng là yêu cầu bắt buộc đối với các rạp phim khi mở cửa trở lại, cũng giống như đối với các cơ sở văn hóa khác, như nhà hát, bảo tàng...

Phát biểu trên đài France Info ngày 14/06, một tuần trước khi các rạp mở cửa, bà Sophie Dulac, đại diện của rạp Majestic Passy, quận 16, Paris giải thích chi tiết về công tác chuẩn bị trước ngày đón khách trở lại 22/06 :

« Các nguyên tắc vệ sinh rất đơn giản : Đeo khẩu trang trong đại sảnh của rạp phim là điều bắt buộc. Đương nhiên là chúng tôi có quy định về lối đi riêng một chiều vào và một chiều ra. Tất cả các phòng chiếu đều đã được và vẫn đang được lau chùi dọn dẹp vệ sinh hết tốc lực để tất cả đều phải thật, thật là sạch sẽ khi rạp mở cửa trở lại. Và tất nhiên, chúng tôi bố trí để dung dịch rửa tay khử trùng ở khắp nơi. Các phòng chiếu phim đều được lau dọn sau mỗi xuất chiếu »

Với phòng chiếu có thể chứa 2.700 khán giả, rạp phim Grand Rex, Paris, là một trong những rạp chiếu phim có phòng nhiều chỗ ngồi nhất ở châu Âu. Được quay trở lại với nơi vốn được mệnh danh là « rạp phim huyền thoại » này, các khán giả cũng phải tập thích nghi với những quy định hậu Covid-19. Trong một phóng sự của đài France 24, ông Stéphan Brouzet, giám đốc phụ trách các phòng chiếu phim, giải thích cụ thể :

« Ở rạp chiếu phim Grand Rex, những việc mà chúng tôi đã triển khai là sơn kẻ vạch dưới sàn nhà để quy định chỗ đứng cho khách, ở sảnh chờ cũng như ở khu vực khách đứng xếp hàng bên ngoài cửa rạp. Khi khách đến rạp, họ phải rửa tay với dung dịch rửa tay sát khuẩn, chúng tôi để dung dịch ở nhiều chỗ bên trong rạp. Ở quầy vé, mỗi người được quy định chỗ đứng riêng. Chúng tôi cũng sắp xếp lối đi một chiều để khán giả không va chạm ngược chiều nhau, không phải tiếp xúc trực diện với nhau khi đi vào và đi ra khỏi phòng chiếu phim. »

Nếu khán giả đi cùng gia đình theo nhóm nhiều người thì được ngồi ghế sát nhau, nhưng phải giữ ghế trống với các nhóm khán giả khác. Nếu khách đến rạp một mình thì phải để ghế trống ngăn với khách bên cạnh.

Chiến dịch truyền thông của Liên đoàn các rạp chiếu phim Pháp

Đã lường trước là khi mở cửa trở lại, các rạp phim vẫn sẽ gặp nhiều khó khăn vì dịch bệnh chưa được kiểm soát hoàn toàn, kinh tế giảm sút, nên Liên đoàn quốc gia các rạp phim Pháp đã tung ra chiến dịch « Tous au cinéma » (Tất cả mọi người đến rạp xem phim) để thu hút sự chú ý của công luận và kéo khán giả đến rạp. Nói cụ thể, đó là chương trình truyền thông quy mô lớn nhằm thông tin cho công chúng về việc mở cửa trở lại rạp phim : quảng cáo trên các kênh truyền hình, phát thanh nhà nước, mạng xã hội, áp-phích quảng cáo bắt mắt trên phố, trong các trung tâm thương mại, ở bến tàu xe…

Nhiều thành phố nhỏ ngoại ô Paris cũng có rạp chiếu phim riêng, ngoài việc quảng bá, chính quyền còn giảm giá vé để thu hút dân địa phương. Chẳng hạn, thành phố Saint-Maur-des-Fossés, ngoại ô Paris, có 2 rạp phim. Giá vé xem phim hiện giờ giảm đồng loạt xuống còn gần 5 euro, thấp hơn nhiều so với trước khi dịch bệnh xảy ra và thấp hơn so với giá vé ở các rạp phim của các hệ thống lớn như MK2, Gaumont, UGC…

Thực tế ảm đạm hơn cả dự báo bi quan nhất

Tuy nhiên, phải thừa nhận là trong tuần đầu mở cửa trở lại, các rạp phim không thu hút được nhiều khách : chỉ có 1 triệu lượt khán giả, tuần thứ hai còn tệ hơn, con số này chỉ đạt gần 838.000, trong khi vào 2 tuần cùng kỳ năm 2019, số lượt khách xem phim ở rạp đạt 3,8 triệu. Số khán giả năm 2020 như vậy đã giảm 78,5% so với cùng kỳ năm trước.

Ngày 09/07, phát biểu trên đài France Inter, bộ trưởng Văn hóa Pháp, Roselyne Bachelot, khẳng định việc ít khán giả đến rạp không phải là tác động của các biện pháp giãn cách xã hội, đảm bảo vệ sinh y tế, mà chủ yếu là do không có nhiều phim mới được trình chiếu, nhất là thể loại phim "bom tấn" của Mỹ, mang tính giải trí cao, phù hợp với số đông khán giả.

Đài France Inter cho biết các nhà quản lý, khai thác rạp chiếu phim đã dự báo được khó khăn, trở ngại này từ trước khi mở cửa trở lại. Thế nhưng sau vài tuần hoạt động trở lại, họ mới càng thấy rõ hơn đây chưa phải thời điểm lý tưởng để kéo khách trở lại rạp. Tình hình thậm chí còn tồi tệ hơn nhiều so với cả những dự báo bi quan nhất. Trên toàn nước Pháp, nhiều rạp phim ghi nhận chỉ đạt 10-15% số khách thường lệ. Hai tuần sau khi mở cửa, nhiều rạp phim lại phải đóng cửa vì « thu không đủ bù chi ».

Trên thực tế, báo Le Figaro ngày 09/07 cho biết vào năm 2019, chính các phim Mỹ, chẳng hạn Vua sư tử, Toy Story 4, Once Upon A Time... In Hollywood, Quá nhanh, quá nguy hiểm : Hobbs và Shaw, đã thu hút tới 34,4 triệu khán giả đến rạp trong hai tháng 07 và 08. Năm 2020, có lẽ chỉ có hai phim Mỹ Hoa Mộc Lan (Mulan) và Tenet là có khả năng tạo hiệu ứng kéo đông khách Pháp đến rạp, nhưng tình hình dịch bệnh tại Mỹ đang rất nghiêm trọng, nên những phim này dự kiến ban đầu ra rạp vào tháng 07, nay đã bị lùi đến giữa, thậm chí là cuối tháng 08.

Chính điều này đã khiến các rạp phim Pháp đau đầu. Ngành công nghiệp điện ảnh không phải vận hành theo kiểu ngay lập tức các rạp có phim để chiếu, hay có thể hủy bỏ ngay không chiếu phim nào đó. Ông Alexandre Hellmann, chủ rạp Grand Rex, Paris, nhấn mạnh với đài France 24 :

« Không, không phải là như thế. Để có một bộ phim thì cả cỗ máy phải vận hành và nhà phân phối phải lên lịch, phải xem phim được trình chiếu ở bao nhiêu phòng chiếu và như thế nào, phải thiết kế các áp-phích quảng cáo mới, phải thiết kế các quảng cáo mới trên mạng internet cũng như hoạt động quảng bá giới thiệu phim. Có rất nhiều việc phải chuẩn bị. Và cần có ít nhất 3 tháng để làm những việc đó. »

Cơ hội cho điện ảnh Pháp

Trong cái rủi lại có cái may ! Nếu nhìn nhận theo hướng tích cực, việc lùi lịch chiếu các bộ phim bom tấn của Mỹ Hoa Mộc Lan (Mulan) vàTenet có thể lại là cơ hội để điện ảnh Pháp được công chúng nước nhà quan tâm hơn. Quả thực, vào hai tuần đầu sau khi rạp phim mở cửa trở lại, hai bộ phim Pháp La Bonne Epouse và De Gaulle, vốn được khởi chiếu từ trước khi dịch bệnh nổ ra, nay lại được tiếp tục trình chiếu và thu hút lần lượt hơn 294.000 và gần 176.000 lượt khán giả.

Trong ngày ra mắt đầu tiên 08/07, bộ phim hài Tout simple noir của Jean-Pascal Zadi đã thu hút được 42.000 lượt khán giả, một con số cao kỷ lục ở Pháp thời hậu Covid-19. Ngày hôm sau, bộ trưởng Roselyne Bachelot nhấn mạnh trên đài France Inter rằng điều bộ Văn Hóa Pháp muốn là giúp đỡ ngành điện ảnh Pháp, thúc đẩy các hoạt động sáng tác, sản xuất điện ảnh thông qua Trung tâm Điện ảnh Quốc gia (CNC), để có những phim của Pháp sớm được khởi chiếu và thu hút công chúng.

Trả lời đài France Info ngày 01/07, ông Marc-Olivier Sebbag, đại diện Liên đoàn quốc gia các rạp phim Pháp (FNCF), cho biết nhiều nhà phân phối phim của Pháp nhân cơ hội này đã đẩy nhanh tiến độ để công chiếu phim sớm hơn so với kế hoạch ban đầu, tránh phải cạnh tranh với phim "bom tấn" của Mỹ.


Edited by user Saturday, July 25, 2020 4:29:50 AM(UTC)  | Reason: Not specified

Hoàng Thy Mai Thảo  
#1366 Posted : Sunday, July 26, 2020 1:10:08 PM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,503

Thanks: 6918 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1367 Posted : Monday, July 27, 2020 7:00:02 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,503

Thanks: 6918 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage



Huyền thoại ‘Cuốn theo chiều gió’ Olivia de Havilland và tình yêu Paris

Thụy My - RFI - 27/07/2020
Nữ minh tinh Olivia de Havilland, nổi tiếng trong vai Mélanie của bộ phim kinh điển « Cuốn theo chiều gió », hôm qua 26/07/2020 đã qua đời tại quận 16 Paris, nơi bà sinh sống từ thập niên 50 đến nay, thọ 104 tuổi.

Sinh tại Nhật năm 1916 và mang quốc tịch Anh, trong thời kỳ Đệ nhất Thế chiến, Olivia de Havilland nhập tịch Mỹ năm 1941 vào thời Đệ nhị Thế chiến. Bà theo mẹ đến sống ở California lúc mới hai tuổi, khi người cha luật sư và người mẹ là diễn viên kịch ly dị.

Yêu thích kịch nghệ, Olivia được đạo diễn Áo Max Reinhardt phát hiện, mời diễn một vai trong vở « Giấc mộng đêm hè » của Shakespeare. Nữ diễn viên trẻ đóng tiếp vai này trong bộ phim cùng tên năm 1935 do Reinhardt và Warner đồng sản xuất.

Năm đó Olivia vừa 19 tuổi, hãng Warner ký hợp đồng bảy năm với cô, cánh cửa Hollywood rộng mở. Olivia de Havilland liên tục đóng nhiều bộ phim ăn khách. Nhưng nổi tiếng nhất là vai diễn để đời Melanie Wilkes trong bộ phim « Cuốn theo chiều gió », nhờ nhà sản xuất Selznick thuyết phục được Warner « cho mượn » nữ diễn viên trẻ đang lên.

Thành công vĩ đại của bộ phim dẫn đến một thắng lợi khác của Olivia : cô thắng kiện hãng Warner. Olivia phản đối do bị buộc đóng toàn những vai phụ nữ kiểu mẫu, trong khi luật thời đó cho phép hãng phim ngưng hợp đồng với các diễn viên từ chối vai. Phán quyết của tòa trở thành án lệ, làm chấn động Hollywood.

Olivia de Havilland đã diễn xuất trong 49 bộ phim, giành được hai giải Oscar nữ diễn viên xuất sắc nhất trong phim « To Each His Own »(Mỗi người một số phận, 1946) và « The Heiress » (Người phụ nữ thừa kế, 1949). Bà đóng phim ít hơn sau đó, nói rằng « không ai có thể ở trên đỉnh cao suốt mọi thời đại ».

Nữ minh tinh Hollywood khám phá Paris năm 1953 và đem lòng yêu mến nước Pháp, tuyên bố « Pháp là nước duy nhất mà tôi có cảm giác như ở nhà mình ». Ly dị tiểu thuyết gia Mỹ Marcus Goodrich năm 1954, một năm sau bà lấy nhà báo Pháp Pierre Galante, thư ký tòa soạn tuần báo Paris Match. Con gái của hai người hiện nay cũng là phóng viên Paris Match. Hai vợ chồng chia tay năm 1962, nhưng tiếp tục sống chung một nhà trong sáu năm sau.

Olivia quyết định sống ở Pháp suốt phần đời còn lại, khoảng nửa thế kỷ. Bà là minh tinh cuối cùng của thời đại vàng Hollywood thập niên 30-40. Olivia kể lại việc thích ứng với đời sống Pháp trong cuốn « Each french man has one » vào đầu thập niên 60.

Nước Pháp đền đáp cho bà khi trao cho Olivia de Havilland chức chủ tịch ban giám khảo Liên hoan điện ảnh Cannes năm 1965 – người phụ nữ đầu tiên trong lịch sử Cannes được mời giữ vai trò này. Năm 2010, tổng thống Nicolas Sarkozy tặng cho bà Bắc đẩu Bội tinh.

Hoàng Thy Mai Thảo  
#1368 Posted : Tuesday, July 28, 2020 7:47:14 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,503

Thanks: 6918 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage


Phim Pháp thành công trên mạng Netflix

Tuấn Thảo - RFI - 28/07/2020
Phim truyền hình nhiều tập, phim truyện quay cho màn ảnh lớn, phim tài liệu theo chuyên đề, hay đơn giản hơn nữa là các tiết mục truyền hình thực tế, có khá nhiều chương trình giải trí được sản xuất tại Pháp lại được đông đảo khán giả nước ngoài hưởng ứng. Điều này một phần lớn là nhờ vào mạng Netflix. Người đăng ký dịch vụ có thể xem phim trực tuyến vào bất cứ lúc nào.

Trong số các phim Pháp đang ăn khách hiện nay, có bộ phim ‘‘Balle perdue’’ (Đạn lạc /Lost Bullet), một bộ phim hành động do Guillaume Pierret đạo diễn, quy tụ một dàn diễn viên trẻ như Alban Lenoir, Nicolas Duvauchelle, Stéfi Celma hay Ramzy Bedia. Phim đã được cho ra mắt khán giả từ đầu tháng 06/2020 và cho tới giờ vẫn nằm trên danh sách của 10 bộ phim lẻ ăn khách nhất trên mạng Netflix tại 21 quốc gia trên thế giới.

Dưới tựa đề ‘‘Balle perdue’’ (Đạn lạc), bộ phim kể lại câu chuyện của Lino, một anh thợ sửa xe tài ba, thời thanh niên đã từng phạm pháp, cho nên anh phải hợp tác với cảnh sát để dùng công chuộc tội. Đến khi bản thân Lino bị buộc tội giết người, bằng mọi cách anh phải tự điều tra, truy tìm chiếc xe bị đánh cắp, trong đó có vết tích của một viên đạn lạc, bằng chứng duy nhất cho thấy anh không phải là một kẻ sát nhân.

Ban đầu xem phim, khán giả tưởng chừng ‘‘Balle perdue’’ (Đạn lạc) gợi hứng từ dòng phim ‘‘Quá nhanh quá nguy nhiểm’’ của Mỹ, nhưng bộ phim Pháp không phải là một phiên bản mờ nhạt của loạt phim với thương hiệu Fast & Furious. ‘‘Đạn lạc’’ lồng chuyện phim vào bối cảnh xã hội đầy thực tế của Pháp, khi các băng đảng buôn ma túy sửa đổi động cơ xe hơi thành những chiếc xe đua ‘‘go fast’’ để giao hàng, có khả năng nhân đôi tốc độ trong chớp mắt để thoát khỏi các cuộc truy đuổi của cảnh sát hay hải quan lưu động.

Một cách tương tự, bộ phim ‘‘La Terre et le Sang’’ (Đất và Máu) của đạo diễn Pháp Julien Leclercq xoay quanh cuộc đối đầu nẩy lửa giữa hai băng đảng vũ trang để giành lấy các lô ma túy, đánh cắp từ một nhà kho, nơi giới cảnh sát lưu trữ hàng tịch thu. Được phát hành lần đầu tiên vào tháng 04/2020, bộ phim nói về cuộc chiến băng đảng tranh giành chiến lợi phẩm và quyền kiểm soát địa bàn hoạt động đã trở thành một trong 10 bộ phim nổi tiếng nhất tại 15 quốc gia trên thế giới. Cả hai bộ phim Pháp kể trên đều thành công ở Bắc Mỹ (Hoa Kỳ và Canada), tại các nước phía Bắc và phía Tây lục địa châu Phi, cũng như tại nhiều quốc gia Nam Mỹ.

Theo đánh giá của tuần báo chuyên ngành điện ảnh Première (nay là bán nguyệt san), cùng với phim tình cảm xã hội, thể loại phim hành động của Pháp dễ dàng chinh phục khán giả nước ngoài. Khác với các bộ phim ‘‘bom tấn’’ blockbuster của Mỹ, phim Pháp không có nhiều kinh phí đầu tư cho bằng, không có nhiều kỹ xảo ngoạn mục hay hiệu ứng hình ảnh độc đáo, nhưng đổi lại phim Pháp đầu tư rất nhiều vào khâu viết kịch bản, khai thác cách dẫn dắt câu chuyện cũng như các màn đấu trí, nhờ vậy mà làm tăng thêm các cảnh hồi hộp và gay cấn tâm lý. Dĩ nhiên, phim trước hết được thực hiện để nhắm vào thị trường nội địa, thế nhưng mạng Netflix chính là bàn đạp giúp cho phim Pháp lấy đà nhảy vọt, chinh phục thêm nhiều thành phần khán giả ở các quốc gia khác.

Bụt nhà không thiêng : Đôi khi một bộ phim ít được khán giả Pháp hưởng ứng nhưng lại được nhiều người xem ở nước ngoài đón nhận một cách nhiệt tình. Đó là trường hợp của bộ phim 6 tập do đài truyền hình Arte sản xuất với cựu ngôi sao bóng đá Éric Cantona trong vai chính. Mang tựa đề ‘‘Dérapages’’ hiểu theo nghĩa bóng là chệch hướng theo nghĩa bóng, trật đường rầy theo nghĩa đen, bộ phim kể lại câu chuyện của một người đàn ông lâm vào cảnh nợ nần chồng chất sau khi bị sa thải và buộc phải tìm lại nghị lực phấn đấu, tìm cơ hội vươn lên để không đánh mất nhân cách.

Bộ phim truyền hình nhiều tập ‘‘Marseille’’ (tổng cộng là 16 tập trong hai mùa) quy tụ một dàn diễn viên hùng hậu do Gérard Dépardieu và Benoît Magimel dẫn đầu. Phim nói về hậu trường của đợt vận động tranh cử giữa hai ứng cử viên xưa kia là bạn thân của nhau, sau đó lại trở thành kẻ thù không đội trời chung. Cả hai bộ phim nhiều tập nói trên đã không thành công rực rỡ như mong đợi tại Pháp, nhưng lại được khá nhiều khán giả nước ngoài hưởng ứng, một phần cũng vì Cantona hay Dépardieu đều là những nhân vật rất nổi tiếng, nhờ tầm vóc quốc tế mà có được một lượng khách hâm mộ đông đảo.

Trong số các chương trình ăn khách khác do Pháp sản xuất, có các mùa phim truyền hình ‘‘Dix pour cent’’ , ‘‘Mười phần trăm’’, tức khoản tiền lương của các ông bầu, các nhà quản lý diễn viên, các đại diện giới nghệ sĩ. Loạt phim truyền hình nhiều tập này đã được chuyển ngữ sang tiếng Anh thành ‘‘Call my agent’’ và phim sẽ được quay thành nhiều phiên bản trong nhiều thứ tiếng khác nhau.

Bên cạnh đó, có ‘‘The Circle France’’, kết hợp trò chơi với truyền hình thực tế theo kiểu Big Brother của Hà Lan. Chương trình này đã thành công một cách khá bất ngờ, được phổ biến tại 23 quốc gia và nhiều nước đã mua lại tác quyền để tạo ra những phiên bản phóng tác, thích nghi với khán giả của từng châu lục.

Về phía bộ phim tài liệu nhiều tập ‘‘L’Affaire Grégory’’ kể lại vụ án tại Pháp liên quan tới cái chết của cậu bé Grégory, sau hơn 30 năm mà vẫn chưa thật sự có hồi kết. Bộ phim tài liệu này đã thu hút đông đảo khán giả ở Hoa Kỳ và Canada, nơi mà từ lâu có truyền thống làm phim ‘‘true crime’’ dùng hoạt cảnh tái tạo và diễn viên nhập vai, để dựng lại những vụ án ‘‘động trời’’ trong quá khứ, từng khiến cho dư luận bàng hoàng xôn xao, làm tốn bao giấy mực của giới nhà báo.

Một trong những yếu tố giúp cho phim Pháp thành công, chính là mạng Netflix cung cấp các phiên bản phim lồng tiếng trong mười ngôn ngữ khác nhau. Phim với phụ đề lại càng có nhiều ngoại ngữ hơn nữa, có thể được xem trong 30 thứ tiếng. Điều đó giải thích vì sao khán giả không chỉ thích xem phim Pháp, mà còn hưởng ứng phim Thổ Nhỉ Kỳ ‘‘Koğuştaki Mucize’’ phóng tác từ tác phẩm Điều kỳ diệu trong phòng giam số 7 (Miracle in Cell No7) hay là phim Hàn Quốc ‘‘Vương quốc Thây ma’’ (Kingdom) đã một thời tung hoành trên mạng nhờ kết hợp các xác sống kinh dị zombie với dòng phim dã sử cổ trang, ngoạn mục, hoành tráng.


Hoàng Thy Mai Thảo  
#1369 Posted : Wednesday, July 29, 2020 1:23:41 PM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,503

Thanks: 6918 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1370 Posted : Thursday, July 30, 2020 4:41:52 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,503

Thanks: 6918 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage



Ennio Morricone, một Beethoven miền "Viễn Tây" Ý

Minh Anh - RFI - 25/07/2020
Từng nhịp trống gõ, vài nốt sáo dọc, và xa xa là tiếng sói hoang đồng cỏ… Thế đấy, nhà soạn nhạc người Ý, Ennio Morricone, đã mở đầu bộ phim « Thiện, Ác, Tà » do đạo diễn Sergio Leone dàn dựng. Tiếng nhạc mỗi lúc dồn dập như thôi thúc, dẫn dắt người xem bước vào một thế giới Viễn Tây Mỹ, thời kỳ Nội chiến, nửa cuối thế kỷ XIX. Một miền Viễn Tây rất ư là Ý !

Morricone – Leone : Bộ đôi huyền thoại « cao bồi spaghetti »

Ennio Morricone – cây đại thụ của làng nhạc phim điện ảnh đã vĩnh viễn ra đi ngày 06/07/2020 tại Roma sau một cú ngã. Ông ra đi một cách thanh thản, với một chút kiêu hãnh, khi đã để lại cho đời, cho các thế hệ sau cả một gia tài nghệ thuật đồ sộ : Hơn 500 bản nhạc phim gốc, trong số này, không ít các tác phẩm đã đi vào huyền thoại.

Sinh ngày 10/11/1928 tại Roma, âm nhạc đối với Ennio Morricone từng là một nơi trú ẩn lý tưởng giúp ông vượt qua mọi nỗi sợ hãi và những thiếu thốn trong suốt thời kỳ chiến tranh. Theo chân cha, ông trở thành nhạc công trumpet sau nhiều năm miệt mài học hỏi tại Nhạc Viện Sainte-Cecile ở Roma từ năm lên 10 tuổi. Tuy nhiên, sáng tác nhạc mới chính là niềm đam mê thật sự của Ennio Morricone, nhờ vào sự dìu dắt của người thầy Goffredo Petrassi, từng là tác giả nhạc phim gốc cho bộ phim « Gạo đắng » năm 1949.

Trong ký ức tập thể, khi nhắc đến Morricone, đấy không chỉ nói đến một con người duy nhất, mà là một bộ đôi huyền thoại : Ennio Morricone – Sergio Leone. Cùng với người bạn học cũ, sau 30 năm xa cách, Morricone đã bước vào một cuộc trải nghiệm mới : Phổ nhạc cho thể loại phim cao bồi Viễn Tây nhưng lại rất đậm chất Ý. Giới phê bình nghệ thuật thường hay ví von gọi đó là « Western Spaghetti ».

Hai mươi năm hợp tác (1964 – 1984), tám bộ phim cao bồi đã ra đời, trong đó có bộ « Dollars Trilogy » trứ danh (Tam bộ khách vô danh) với sự tham gia của Clint Eastwood : A Fistful of dollars (Tay súng bá vàng – 1964) ; For a few dollars more (Những đồng đô la sinh tử - 1965) và The Good, the Bad and the Ugly (Thiện, Ác, Tà – 1966).

Nhà soạn nhạc Benjamin Sire khi bày tỏ thương tiếc ông trên báo Le Figaro có viết rằng « mỗi lần chúng ta nhắm mắt chìm đắm trong một thế giới điện ảnh thần kỳ, những nốt nhạc không bao giờ đến đơn độc, càng gắn liền với từng thước phim cụ thể bao nhiêu, chúng càng cho thấy sự hòa quyện giữa một hành động kịch tính với một chủ đề nhạc phim bấy nhiêu ».

Thế nên, người xem mới không thể nào quên được hình ảnh chàng cao bồi Charles Bronson lạnh lùng trong « Ngày xửa ngày xưa ở miền viễn Tây » (1968) cùng với tiếng kèn harmonica lanh lảnh đậm mầu thù hận.

Với Morricone, âm nhạc không chỉ đến từ các loại nhạc cụ chính thống mà còn từ những thứ âm thanh bất thường khác : Những tiếng huýt sáo, tiếng chuông gõ, bước nhảy pikê, hay như tiếng còi xe hụ… Trong một lần trả lời phỏng vấn cho hãng tin Pháp AFP năm 2018, ông từng giãi bày :

« Điều đó chẳng mấy gì khó khăn để thuyết phục các nhà đạo diễn cả. Họ biết rằng tôi không ưa viết nhạc theo kiểu truyền thống, nên khi họ đến tìm tôi là cũng vì điều đó. Tôi yêu thích âm thanh thực thụ, đó là những thứ âm thanh chúng ta nghe hằng ngày. Những tiếng động bao quanh chúng ta cũng có chất nhạc riêng của chúng và có thể trở thành một thứ âm nhạc khác đối với tôi ».

Một Ennio Morricone « gangster »

Nhưng Stephane Lerouge, chuyên gia phục hồi các băng nhạc phim gốc, phụ trách bộ sưu tập đĩa nhạc chuyên đề « Ecoutez le cinema » (Hãy nghe điện ảnh) cho hãng Universal Music lưu ý : Đừng bao giờ nói với ông về « western spaghetti ». Morricone không ưa thuật ngữ đó và lấy làm buồn lòng khi người ta gán cả một sự nghiệp dài của ông chỉ với một loại hình điện ảnh này.

Bởi vì còn có một Morricone « gangster » trong bộ phim hình sự « Le Clan des Siciliens » (Tạm dịch là Băng đảng Sicilia - 1969) của đạo diễn người Pháp Henri Verneuil. Tiếng đàn ghimbac vùng Sicilia, pha chút âm hưởng dân gian, một chút khúc dạo đầu của Bach… đủ để biến một Jean Gabin của Pháp thành một kẻ bất lương xứ Sicilia hoàn hảo.

Chủ đề, giai điệu, những gì hằn sâu trong tâm trí và gắn liền với một bộ phim tưởng chừng như không có gì tách rời ra được. Thế mà, với bản nhạc Chi Mai lại là một chuyện khác. Từng được sử dụng làm nhạc phim chính cho một bộ phim khác của Ý, những giai điệu du dương man mác buồn của tiếng đàn violon trong Chi Mai đã mang lại cho « Le Professionnel » (Kẻ chuyên nghiệp – 1981) do đạo diễn Georges Lautner thực hiện, Jean-Paul Belmondo thủ vai chính, một thành công thương mại to lớn tại Pháp: 5,2 triệu lượt người xem. Riêng Chi Mai được trao giải Cesar cho nhạc phim hay nhất năm 1982 và một đĩa vàng với hơn 900 ngàn đĩa được bán ra.

Một nghệ sĩ dấn thân

Trong số các nhạc sĩ cùng thời, Ennio Morricone là một nhạc sĩ viết sung sức nhất. Ra đi ở tuổi 91, Ennio Morricone đã phổ nhạc cho hơn 500 bộ phim và các chương trình truyền hình, và đã bán ra hơn 70 triệu đĩa nhạc. Trong hơn 70 năm sự nghiệp, với hơn 27 đĩa vàng và 7 đĩa bạch kim cũng như là nhiều giải thưởng trong các kỳ liên hoan phim quốc tế tại Anh, Pháp, Ý…, Morricone cho đến tận năm 2007 mới được Viện Hàn Lâm danh tiếng của Mỹ trao giải Oscar danh dự.

Định mệnh như trêu ngươi, ông không thích nói đến những thành công của « Western Spaghetti » nhưng cuối đời Morricone lại được trao giải Oscar nhạc phim hay nhất vào năm 2016 cho bộ phim The Hateful Eight, một Western khác do đạo diễn Quentin Tarantino thực hiện.

Nhà soạn nhạc, nhạc sĩ, nhà sản xuất âm nhạc, nhà biên soạn nhạc, và cũng là một chỉ huy dàn nhạc, nhưng Ennio Morricone còn là một nghệ sĩ rất dấn thân. Ông rất gắn bó với những gì ông đã làm cho điện ảnh dấn thân tại Ý, nhất là với Elio Petri cho « La classe ouvriere va au paradis » (Cành Cọ Vàng Liên Hoan Phim Cannes 1972), nhất là « Sacco et Vanzetti » do đạo diễn Giuliano Montaldo thực hiện năm 1971. Bộ phim gây xúc động mạnh mẽ người xem khi tường thuật lại một vụ việc có thật về hai người Mỹ gốc Ý bị kết án tử hình oan năm 1920. Bản nhạc phim chính nổi tiếng « Here’s to you », do ca sĩ Joan Baez viết lời và thể hiện, đối với ông còn là một điều gì đó mang tính biểu tượng.

« Nếu như lúc khởi thủy chúng ta là những âm thanh, tôi cũng muốn rằng chúng ta sẽ lại trở về với âm thanh » (Ennio Morricone).
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1371 Posted : Friday, July 31, 2020 5:31:36 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,503

Thanks: 6918 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage



Con Sáo Sậu

Trang Y Hạ
Con sáo sậu hay còn gọi là: Cà cưỡng, Cà cưởng, Cà cượng, Nhồng. Loài chim nầy có tên khoa học: (Gracupia nigricollis), thuộc dòng họ Sturnidae, bộ sáo, sẻ. Chim sáo sậu sinh sống tự nhiên, từ châu Âu, châu Á, châu Phi, bắc Australia. Bắc Mỹ, Hawaii, New Zealand, miền Nam bên Tàu và vùng Đông Nam Á. Dòng họ Sáo sậu thích sống từng đàn.
Chim họ Sáo sậu có giọng xướng âm rất trong trẻo, nhiều dạng và cũng khá phức tạp… Sáo sậu thông minh, biết pha trộn các âm thanh ở chung quanh, như: tiếng mưa rơi, tiếng gió, tiếng sấm sét, tiếng còi xe, tiếng sóng, tiếng người - để hòa vô giọng hót của mình… Sáo sậu thích sống ở vùng đồng bằng sông nước, ruộng lúa, nơi đó có nhiều thức ăn. Thức ăn chính là: sâu bọ và các loại trái cây… Sáo sậu thường làm tổ ở trong các: hang, hốc, lỗ… Trứng Sáo sậu có màu xanh lam, pha trắng... Ở Việt Nam, loại chim Sáo được nuôi làm kiểng và dạy nói tiếng người. Sáo phát âm tiếng người rất đúng giọng và rõ ràng… Các nhà Nhân Chủng Học từ lâu đã nghiên cứu dòng họ Sáo, để tìm ra sự liên quan với loài người.
Không biết từ lúc nào, con Sáo sậu đã ngấm vô dòng - ca dao, thơ ca:
*Người ta có vợ có chồng
Em như con sáo trong lồng kêu mai
Má đào gìn giữ cho ai
Răng đen, đen quá cho hoài luống công
*Có con sáo đậu bờ rào
Nhìn em tưới nước hát chào líu lo
Ngoài kia con vạc con cò
Ở trong bờ ruộng cũng thò đầu coi
Trời đừng nắng lắm ông ơi
Rau con nó mệt nữa rồi nó đau
Cũng vì thương quý vườn rau
Nên em thương cả cái gàu tre nan.
*Khen ai khéo gảy bài đờn
Làm con sáo nọ chập chờn tỉnh mê. (Ca dao)
*Con chim sáo sậu. Ăn cơm nhà cậu. Uống nước nhà cô. Đánh vỡ bát ngô. Bà cô phải đền. (Đồng dao)
*Chiều chiều anh đứng ngó bên sông, buồn thương con sáo sậu. Khi lúa mùa trổ đồng thơm bông, buồn thưong con sáo sậu. Nó lẻ bầy sổ lồng mà bay. (Dân ca)
Chim Sáo sậu có màu lông (đen trắng) trông rất giống với loài chim tu hú. Do đó, chim tu hú lợi dụng tánh tình hiền hậu thật thà của sao sậu, đẻ trứng vô ổ chim Sáo sậu. Sáo sậu nuôi dưỡng con Tú hú mà cứ tưởng là con của mình. (đã viết về loài chim Tu hú)
***
Ngày trước, mẹ tôi, bà nuôi mấy đứa cháu ngoại. Tôi nghe bà mắng yêu:
“Ngoại nuôi tụi bay cũng không khác chi… cà cưỡng nuôi tu hú. Một khi đủ lông đủ cánh, tui bay lại bay đi mất, đâu có còn nhớ tới ngoại nữa... Lá rụng về cội! Đúng là, thương cháu ngoại: thương dại, thương khờ”!
Lúc còn bé, thật tình tôi chưa hiểu và cũng chưa cảm nhận… Sau nầy có cháu ngoại, mới thấm thía câu nói của mẹ, và nỗi khổ của con sáo sậu…! Bên ngoại là vùng đất tràn đầy yêu thương, vùng đất an toàn - dù có đi đâu, ở đâu, thành công hay thất bại, tất cả đều có hình bóng bên ngoại... Người thiếu phụ có giận hờn chồng, nhà chồng - nàng bồng bế con về ngoại để được - an ủi, san sẻ, che chở… Hoặc bồng con về gởi nhờ ngoại nuôi, để bước thêm bước nữa.
Có lẽ vì cảm thương cho con Sáo sậu (nuôi tu hú) mà người xưa liên tưởng tới thân phận người phụ nữ chịu muôn nghìn thiệt thòi chẳng những trong gia đình mà còn ở ngoài xã hội... Thời Phong kiến, người phụ nữ không khác gì một con vật được đem ra - trao đổi, gã bán như nô lệ. Người phụ nữ, không được học hành, không được tham gia bất cứ việc gì ngoài xã họi, không được ngồi ngang hàng với bất cứ ai. Khổng Tử, ông ta còn tròng lên đầu, lên cổ người phụ nữ một cái “ách” nặng nề - “Tam tòng, Tứ đức”.
Thuở trước, cha mẹ sinh ra con gái ra là ôm một nỗi lo. Lo của “hồi môn”, không có của hồi môn sẽ không có chàng trai nào xin cưới. Con gái “tới tuần cập kê”, cha mẹ lo đi tìm mối mai, sợ con gái quá lứa, ế chồng. Do đó, người con gái thời xưa không thể báo hiếu, báo ơn sinh thành dưỡng dục cho song thân. Người con gái ví như con tu hú. Người con gái chưa kịp trưởng thành trọn vẹn về: thể xác, tinh thần - thì phải về nhà chồng - làm dâu, chịu chuộng chồng, cha mẹ chồng, anh chị em nhà chồng và sinh con cho nhà chồng. Lỡ sinh ra toàn con gái, thì phải đi cưới vợ lẻ cho chồng để chồng kiếm con trai nối dõi tông đường. Trường hợp về nhà chồng, trong ba năm không sinh nở, nhà chồng buộc phải ly dị. Người chồng dù có thương yêu, nhưng cha mẹ dòng tộc cũng không chấp nhận. Người phụ nữ vô cùng đau xót khi nghe câu nói:
“Ba năm không sinh con, chẳng phải là vợ, hoặc một đứa con trai gọi là con, mười đứa con gái không phải là con”.
Ngày xưa con “Sáo” sang sông chẳng qua là đi theo chồng, theo người chồng - cha mẹ đặt đâu con ngồi đó, không dám cãi, dù nửa lời. Con Sáo sang sông bỏ lại người tình thuở còn ở truồng tắm chung nơi dòng sông tuổi thơ. Ngày đó con sáo sang sông, không hẳn là đi biệt tăm, biệt tích. Thỉnh thoảng con Sáo sậu có thể chèo xuồng trở về bến sông xưa - thăm mẹ, thăm cha, thăm bà con lối xóm, và cũng có thể len lén nhìn người yêu cũ năm nào...
Ngày nay, con sáo sang biển, sang biển đi theo người chồng dị tộc. Dù cha mẹ không đặt đâu con ngồi đó. Người chồng “kinh tế” - một sứ thần từ trên trời rơi xuống (cứu rỗi nỗi nghèo khổ nhứt thời) cho cuộc sống của Sáo. Cuộc hôn nhân không tình yêu. Chấp nhận lấy chồng xa lạ chẳng khác chi canh bạc với nhiều rủi ro - nhắm mắt đưa chân, chưa hề thấy “mười hai bến nước” để chọn… Con Sáo sang biển - mù mù tăm tăm, đôi khi không biết đường để bay về thăm lại cố hương; đôi khi phải bỏ thây nơi xứ người, hay mang thương tích trong tâm hồn lẫn thể xác… Thời gian cứ trôi đi miết trong âm thầm chịu đựng - với chồng, với con, với phong tục tập quán, với thổ nhưỡng nơi quê chồng.

***

Con Sáo sậu miền Nam ngày xưa, cưu mang gần một triệu đồng bào di cư từ miền Bắc vô Nam. Con sáo sậu miền Nam dang tay ôm ấp tình đồng bào ruột thịt. Con sáo sậu miền Nam quá - nhân từ, hiền từ - cốt lấy nhân nghĩa để thắng hung tàn. Con Sáo sậu miền Nam không ngờ tu hú (bắc - nam) hè nhau đẻ trứng trong ổ... Đàn “tu hu” con đó lớn lên làm tan nát cái ổ Sáo sậu miền Nam… Sáo sậu miền Nam tan đàn, xẻ nghé - bỏ đất, bỏ nhà…, bay đi tỵ nạn khắp bốn phương trời... Bầy Sáo sậu chết bờ, chết biển đau xót biết là dường nào. Sáo sậu, lạc lỏng nơi phương trời xa lạ, đã tụ tập lại thành đàn, lo xây dựng cuộc sống bằng hai bàn tay trắng… Dù không giàu có, Sáo sậu vẫn nghĩ về nơi quê cha, đất tổ với tấm lòng nhớ thương, bằng... - lá lành dùm lá rách! Sáo sậu dành dụm từng chút “mồi” gởi về cho người thân… Ngày nay người thân đã giàu có, biết có còn nghĩ tới con Sáo sậu còn đang tha phương, tỵ nạn nơi xứ người!
Trời sinh ra chi con Sáo sậu, hỡi trời…?!

Trang Y Hạ - SF
Đăng trong (huongduong… liên mạng saigonbao…)

(FB - 29/07/2020)

Hoàng Thy Mai Thảo  
#1372 Posted : Saturday, August 1, 2020 8:05:37 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,503

Thanks: 6918 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage

UserPostedImage
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1373 Posted : Sunday, August 2, 2020 8:15:14 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,503

Thanks: 6918 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage


Norah Jones - Đại dịch, livestream và động lực sáng tạo

RFI - 01/08/2020
Pick me up off the floor (Hãy đỡ em dậy khỏi sàn nhà) - Album thứ bảy của nữ ca sỹ Norah Jones - chính thức ra mắt tháng 5 năm 2020. Không cần phải giới thiệu quá nhiều về Norah Jones khi album đầu tay Come away with me năm 2002 thành công vang dội, gặt hái được 5 giải Grammy quan trọng nhất.

Gia Trình giới thiệu album mới, đánh dấu chặng đường gần 20 năm hoạt động âm nhạc không ngừng nghỉ của giọng hát nam châm sinh năm 1979. Đáng ngạc nhiên, sức sáng tạo của Norah Jones chưa hề có dấu hiệu thuyên giảm, kể cả khi chịu ảnh hưởng không nhỏ của dịch bệnh Covid-19.

Covid-19 : Lý do bất ngờ của album mới

Sự ra đời của Pick me up off the floor khá tình cờ do nữ ca sỹ hoàn toàn không có chủ đích thu âm album mới cho đến khi nhận thấy một số bài hát có thể ăn nhập với nhau. Giọng ca pop giải thích : “Một số ca khúc khá riêng tư nhưng phản ánh những vấn đề lớn của nhân loại và một số bài lại đề cập tới các vấn đề lớn của nhân loại nhưng lại khá riêng tư”.

Một tâm trạng nặng nề, giọng hát phiền muộn, ca khúc về sự chia rẽ, những khác biệt không thể dung hòa. Giải thích về điều này, Norah Jones chia sẻ : “Nếu album mới có cảm giác hơi tối tăm, nó thực sự không phải cảm giác đau thương. Trái lại, đó là cảm giác của nhân loại mong muốn được kết nối trở lại.”

Dường như bóng đen của dịch bệnh virus corona, đặc biệt giãn cách xã hội, đã tạo nên cảm hứng bất chợt cho nữ nghệ sỹ jazz tài năng này. Single đầu tiên I’m alive (Tôi vẫn sống) được trình làng như một ca khúc chủ đề album. Đây là ca khúc nhẹ nhàng, dễ nghe nhất nói về sự cô đơn trống trải, lóe tia hy vọng trong bối cảnh hỗn loạn. Norah hát chính và chơi piano, trong khi Jeff Tweedy đảm nhận vai trò chơi guitar thùng, guitar điện tử và chơi bass. Single này và cả album đánh dấu quá trình hợp tác lâu dài của Jones với Jeff Tweedy, trụ cột nhóm Wilco trong nhiều năm trở lại đây.

Trong khi nhiều nghệ sỹ trì hoãn ra mắt album trong thời điểm bất lợi, Norah Jones tỏ ra tin tưởng về vai trò của âm nhạc khi toàn thế giới chìm trong giãn cách xã hội. Âm nhạc của Norah Jones vẫn sâu lắng và dễ chịu với mục đích: thư giãn tâm hồn và kết nối mọi người. Nhìn tổng thể, album mới của Norah Jones là bức tranh khổ lớn về mặt cảm xúc : lo âu, sợ hãi, mất mát nhưng đầy hy vọng.

Just sit, and wait ; Don't move, just hesitate ; You can hope, and pray ; You can moan ; Maybe things will change ; You feel your soul ; Get hollowed out ; While the world implodes ; You just live without.

Hãy ngồi xuống và chờ đợi ; Đừng di chuyển, hãy chần chừ ; Bạn có thể hy vọng và cầu nguyện ; Bạn có thể rên rỉ ; Mọi thứ có thể sẽ thay đổi ; Bạn sẽ cảm nhận được chính tâm hồn ; Trở nên trống rộng ; Khi thế giới xung quanh sụp đổ ; Bạn thể sống không cần nó.

Quảng bá album mới qua livestream

Đại dịch Covid-19 không những thay đổi viễn cảnh nền công nghiệp âm nhạc mà còn tác động sâu sắc đến nhận thức giới nghệ sỹ, trong đó có Norah Jones. Vốn dĩ là người luôn xa rời mạng xã hội (social media) nhưng giờ đây, Norah trở nên tích cực hơn với các hoạt động livestream trên Facebook và Youtube để quảng bá cho album mới.

Các buổi biểu diễn mini-concert của Norah Jones, chủ yếu phối hợp biểu diễn qua ứng dụng họp trực tuyến Zoom, thu hút được sự chú ý đặc biệt của khán thính giả. Trên khuôn hình, nữ nghệ sỹ hiện lên với hình ảnh mộc mạc và đời thường : mái tóc xù, váy kẻ xọc, khuyên tai to bản, đội mũ xám. Norah Jones mong mỏi được hát cho khán giả như niềm vui để bộc lộ cá tính bản thân.

Nội dung livestream của Norah trên mạng xã hội chủ yếu gắn với âm nhạc thuần túy mà không phải chính trị, xã hội để bộc lộ quan điểm cá nhân. Âm nhạc của Norah Jones vẫn theo một chuẩn mực khiến khán giả say mê bấy lâu nay : tiếng piano thánh thót quyện với giọng hát nam châm. Sức hút đó không hề thuyên giảm sau gần 20 năm nếu theo dõi các livestreaming concert giới thiệu Pick me up off the floor.

Phương thức tiếp cận khán giả này khá thô sơ nhưng phù hợp với thể loại âm nhạc jazz, pop/soul gắn với tên tuổi Norah. Đơn cử như ca khúc To Live (Phải sống) là một ẩn dụ về sự bứt phá khỏi o bế, kìm kẹp với giải pháp đơn giản - đó là tình yêu. Video clip bài hát được ghi hình với giao diện ứng dụng họp trực tuyến, sau đó chỉnh sửa gam màu sắc vui nhộn. Hình thức livestream tôn nền cho sự thẳng thắn, chất tự nhiên, tự sự của nữ nghệ sỹ với chất giọng truyền cảm. Mỗi khi giai điệu piano nổi lên, khán giả dễ dàng nhận ra mỗi bài hát đều có sự tham gia của Norah sáng tác một mình hoặc đồng sáng tác với nghệ sỹ khác.

Sức sáng tạo bền bỉ xuyên suốt sự nghiệp

Thành công đến với Norah Jones khá sớm ở tuổi 23 với album đầu tay Come Away with međoạt giải Grammy Ghi âm của năm, Bài hát của năm và Nghệ sỹ mới xuất sắc nhất. Khó lòng có thể tưởng tượng mối liên hệ giữa khuôn mặt nhút nhát với một album hạng bạch kim trên toàn cầu.

Norah Jones tỏ ra lo lắng về con dao hai lưỡi mang tên “thành công”. Một mặt cô đang tỏ ra vui vẻ với điều đó nhưng mặt khác, Norah Jones lại lo ngại về sức ép thành công sẽ nuốt chửng những thành quả đã thực hiện. Vì thế, cô không ngừng làm việc, sáng tạo và đặc biệt hợp tác với các nghệ sỹ tên tuổi khác để nảy sinh những ý tưởng mới. Cô từng cộng tác với Danger Mouse trong Little Broken Hearts hay nhóm rock Foo Fighters, ca sỹ Billie Joe Armstrongs. Điều thú vị và mới mẻ đối với Jones chính quá trình cộng tác xuyên suốt từ lúc mở đầu đến khi kết thúc với những nghệ sỹ có cách thức làm việc cũng như gu âm nhạc khác biệt.

Cô mô tả thời gian biểu làm việc say mê khi hợp tác với bất cứ nghệ sỹ nào. Phải mất ít nhất ba ngày trong phòng thu, cả hai sẽ cùng trao đồi một vài ý tưởng ngắn gọn như giai điệu hay ca từ để làm điểm xuất phát. Tuy nhiên, cả hai phải tạo ra một vài giá trị mới mẻ, không cần quá tài năng xuất sắc nhưng phải là có ngẫu hứng đặc biệt. Ví dụ như ca khúc How I weep (Tôi khóc), Norah Jones khắc họa được cảm hứng sáng tác từ thơ ca. Chia sẻ vài bài thơ từ người bạn Emily Fiskio, cô quyết định chuyển thể thành nhạc và viết nhạc trên nền bài thơ đó theo cách hoàn toàn mới mẻ so với cách truyền thông tự viết nhạc và lời.

Tờ Variety nhận xét album “Pick me up off the floorlà hành trình phản ảnh bi kịch, sự ngọt ngào của cơn đau tim, dai dẳng trong từng giây phút đau đớn, nhưng trợ giúp chúng ta thoát khỏi mây mù”. Album minh họa cho thấy nỗ lực miệt mài của Norah trong việc truyền tải cảm xúc dữ dội gắn liền sự giản dị của ca từ và chất liệu nhạc jazz.

(Theo Variety, The Guardian, NewYorker)

Hoàng Thy Mai Thảo  
#1374 Posted : Sunday, August 2, 2020 11:55:18 PM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,503

Thanks: 6918 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage




THƠ CỔ

Vị quy tam xích thổ
Bất bảo bách niên thân
Ký quy tam xích thổ
Bất bảo bách niên phần.


Thơ: Người Xưa

Ước ba tấc đất để về
Trăm năm đâu dễ một bề yên thân
Dưới ba tấc đất mộ phần
Trăm năm nấm mộ mấy lần nổi trôi.

Trang Y Hạ - Tạm dịch thơ
Đăng trong (chimvietcanhnam)

(FB - 02/08/2020)
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1375 Posted : Tuesday, August 4, 2020 4:23:19 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,503

Thanks: 6918 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage


Tác phẩm Cannes nổi bật tại Liên hoan phim Deauville

Tuấn Thảo - RFI - 03/08/2020
Được thành lập kể từ năm 1975, liên hoan phim Deauville diễn ra vào đầu tháng 9 và chủ yếu giới thiệu các tác phẩm nghệ thuật hay dòng phim độc lập của Mỹ. Do vậy, người Pháp thường gọi nôm na là Liên hoan điện ảnh Mỹ ở Deauville. May mắn hơn so với các thành phố khác, Deauville duy trì việc tổ chức liên hoan và đặc biệt giới thiệu 10 tác phẩm từng được Cannes chọn đi tranh giải chính thức.

Tuy không phải là thủ phủ của tỉnh Calvados, thuộc vùng Normandie, nhưng Deauville là một thành phố giàu có, thu hút nhiều nguồn vốn của giới kinh doanh đầu tư. Trong giai đoạn huy hoàng nhất, Deauville có tới hai liên hoan điện ảnh có tầm vóc quốc tế, tháng 3 được dành để giới thiệu phim châu Á (bộ phim ‘‘Mê Thảo, thời vang bóng’’ của nữ đạo diễn Việt Linh từng được công chúng lẫn giới phê bình tán thưởng tại Deauville), còn tháng 9 chủ yếu trình chiếu các bộ phim Mỹ. Năm nay, liên hoan điện ảnh Mỹ thành phố Deauville sẽ diễn ra từ ngày 04/09 đến 13/09. Chủ tịch ban giám khảo là ngôi sao điện ảnh Pháp kiêm thần tượng ca nhạc Vanessa Paradis.

Trong năm 2020, dịch Covid-19 đã tác động mạnh mẽ đến các sự kiện văn hóa lớn ở Pháp. Liên hoan điện ảnh quốc tế Cannes, dự trù diễn ra vào trung tuần tháng 05/2020, rốt cuộc đã bị hủy bỏ. Vì thế cho nên ban giám đốc liên hoan Cannes đã ngỏ ý mời các liên hoan khác như liên hoan phim tiếng Pháp thành phố Angoulême hay là liên hoan phim Mỹ tại Deauville. Một cách để tránh hoài công tuyển chọn cũng như lãng phí các tác phẩm được đánh giá là xuất sắc từng được đi tranh giải trong khuôn khổ các chương trình như Nhãn quan độc đáo, Tuần lễ của giới phê bình, 15 ngày dành cho các nhà đạo diễn …..

Trong thời hậu Covid-19, một số liên hoan văn hóa lớn, tuy được duy trì nhưng chủ yếu diễn ra trên mạng, cách tổ chức cũng được rút gọn lại. Về phần mình, ban tổ chức Deauville đã phá vỡ thông lệ khi duy trì liên hoan phim, điều đáng chú ý là các tác phẩm được công chiếu sắp tới đây không còn đơn thuần là phim Mỹ. Bù lại, thay vì phải rút gọn nội dung, chương trình của liên hoan Deauville lại hoành tráng hơn khi giới thiệu một hạng mục riêng biệt, dành cho 10 tác phẩm từng được ban tuyển chọn phim đưa vào chương trình chính thức, đi tranh nhiều giải thưởng, trong đó có Cành cọ vàng, giải thưởng cao quý nhất của liên hoan Cannes.

Trong 10 bộ phim ban đầu dự trù tham gia liên hoan Cannes, có tác phẩm ‘‘Last Words” (tạm dịch Lời cuối trước ngày tận thế) của đạo diễn Mỹ Jonathan Nossiter. Đây là bộ phim duy nhất đến từ danh sách phim Cannes, được đưa vào chương trình tranh giải chính thức của liên hoan phim Deauville, các bộ phim kia tuy cũng xuất sắc nhưng không hội đủ ba tiêu chuẩn do ban tổ chức đặt ra : phim nói tiếng Anh, hãng phim độc lập, sản xuất tại Mỹ.

Trong số các bộ phim khác trên danh sách Cannes, có bộ phim mang tựa đề ‘‘Rouge’’ của đạo diễn Farid Bentoumi đến từ Bỉ hay là tác phẩm ‘‘Ammonite” của đạo diễn người Anh Francis Lee. Bộ phim thu hút nhiều sự chú ý nhất vẫn là ‘‘Peninsula” (Bán đảo) của đạo diễn Yeon Sang-ho. Đây là phần kế tiếp của tác phẩm ‘‘Chuyến tàu sinh tử’’ (Last Train to Busan), từng được công chiếu tại Cannes vào năm 2016 và đã giúp ‘‘khởi sắc’’ dòng phim thây ma, xác sống (zombie) sau khi lập kỷ lục doanh thu tại châu Á. Trong bối cảnh hiện thời, khi mà ngày ra mắt rất nhiều bộ phim blockbuster của Mỹ đã bị dời lại nhiều lần, phim ‘‘Peninsula” của Hàn Quốc trở thành tác phẩm sáng giá, được nhiều khán giả mong đợi.

Chương trình Deauville năm nay còn có phim của các đạo diễn Pháp quen thuộc như phim tâm lý hình sự ADN của nữ đạo diễn Maïwenn (5 năm sau thành công của bộ phim ‘‘Mon Roi’’), bộ phim ‘‘Des Hommes’’ của đạo diễn Lucas Belvaux nói về hệ quả chiến tranh Algérie, hay là phim tình cảm xã hội ‘‘Les Deux Alfred’’ của Bruno Podalydès. Trả lời câu hỏi vì sao có nhiều phim Pháp được giới thiệu trong khi chương trình của Cannes hội tụ nhiều đạo diễn với hơn 50 quốc tịch khác nhau, ban tổ chức Deauville cho biết là trong bối cảnh hiện thời, rất khó thể nào mời các đạo diễn cũng như các diễn viên đến giới thiệu với công chúng tác phẩm của họ. Deauville đã cố tình chọn nhiều phim Pháp và như vậy để tạo điều kiện thuận lợi hơn cho các đoàn làm phim Pháp đến tham gia liên hoan, có thêm cơ hội tiếp xúc và trao đổi với khán giả trong các buổi chiếu phim ‘‘ra mắt’’.

Đây cũng là một cách để ủng hộ kỹ nghệ điện ảnh Pháp trong lúc ngành này đang trải qua rất nhiều khó khăn trong thời hậu Covid-19. Sau khi lệnh phong tỏa được dỡ bỏ, một số rạp chiếu phim đã được phép mở lại kể từ ngày 22/06 nhưng rồi cũng phải đóng cửa một lần nữa do hoàn toàn vắng khách. Trong khi đó, theo giới chuyên ngành, đã có khoảng 10% các rạp chiếu phim ở Pháp có nguy cơ đóng cửa luôn, hoặc không còn đủ khả năng để trang trải các chi phí hoạt động như trường hợp gần đây nhất của rạp chiếu phim Le Grand Rex, nổi tiếng lâu đời tại Paris.

Được xây vào năm 1932, rạp chiếu phim Le Grand Rex đã đành phải tạm thời đóng cửa trong suốt tháng 08/2020 vì theo ban quản lý, vẫn chưa có nhiều khán giả chịu trở lại các rạp chiếu phim. Trong bối cảnh đó, tất cả các bộ phim có mang thương hiệu ‘‘Cannes 2020’’ tuy được chiếu trong khuôn khổ liên hoan phim Deauville, nhưng vẫn trông cậy rất nhiều vào sự ủng hộ của khán giả qua hình thức bán vé vào cửa cho mỗi suất chiếu phim, thay vì chỉ mua một vé duy nhất để rồi xem toàn bộ các tác phẩm trong mùa liên hoan.


Hoàng Thy Mai Thảo  
#1376 Posted : Wednesday, August 5, 2020 4:54:49 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,503

Thanks: 6918 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1377 Posted : Thursday, August 6, 2020 3:59:49 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,503

Thanks: 6918 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1378 Posted : Friday, August 7, 2020 4:18:38 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,503

Thanks: 6918 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1379 Posted : Saturday, August 8, 2020 5:35:14 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,503

Thanks: 6918 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage



Alison Krauss - Vị ngọt của nhạc country

RFI - 08/08/2020
Không phải là diva xuất sắc của dòng nhạc country, Alison Krauss tỏa ra sức hút riêng cho dòng nhạc country - bluegrass. Hãy lắng nghe sự tỷ mẩn, nắn nót từng câu chữ của ngôi sao ca nhạc xứ Illinois, Hoa Kỳ, để tạo ra một ballad ngọt ngào.

Khởi nguồn từ nhạc country, phổ âm nhạc của Alison Krauss đã vươn xa hơn thế, pop/jazz hóa hơn, trữ tình hơn nhưng vẫn giữ được bản sắc country rõ rệt. Đối với Gia Trình, album Windy City (Thành phố lộng gió) ra mắt năm 2017, sau hơn 4 năm sản xuất, đánh dấu album solo đầu tiên của nỗ lực phi thường mang tên Alison Krauss.

Vượt qua rào cản giọng hát

Sinh trưởng và lớn lên tại cái nôi nhạc đồng quê, Alison Krauss gây dựng sự nghiệp khá sớm với bản ghi âm đầu tiên năm 14 tuổi và tham gia nhóm Alison Krauss and Union Station năm 1989 lúc cô 18 tuổi. Chất giọng của nữ ca sỹ sinh năm 1971 khá phù hợp với dòng nhạc country - bluegrass theo đuổi. Đó là chất giọng không cao, quãng hẹp, nhưng bù lại, có độ ngọt ngào, da diết theo cách rất nữ tính, không thể lẫn với bất cứ chất giọng khác.

Trên thực tế, bác sỹ đã chẩn đoán Alison mắc chứng bệnh dysphonia, căn bệnh gây ra khó khăn trong việc phát âm cũng như chất lượng giọng hát. Chúng ta có thể cảm nhận sự khác biệt khi cô nói chuyện và cất tiếng hát. Dường như đó là hai phiên bản Alison Krauss không liên quan và hoàn toàn khác lạ. Trả lời phỏng vấn, Alison tiết lộ rằng “Tôi chỉ muốn thu âm càng sớm càng tốt vì vấn đề với giọng hát khi bạn là ca sỹ, thực sự là cơn đau kinh khủng, nhất ở cổ họng”.

Tuy nhiên, vượt lên trên tất cả, bản năng và nhạc cảm tuyệt vời của Alison Krauss giúp cô vượt qua rào cản lớn về thanh quản. Ca khúc Losing You (Đánh mất anh) trong album Windy City là minh chứng sinh động cho điều đó. Alison tỏ ra lấn lướt bản gốc do nữ ca sỹ Brenda Lee thể hiện năm 1963, bất chấp chất giọng hạn chế của mình. Ngay cả con trai Alison Krauss tỏ ra nghi ngờ với lựa chọn này khi cho rằng Alison có thể phá hỏng bài hát đẹp gắn với tên tuổi Brenda Lee. Trái lại, version của Alison truyền tải khá mềm mại, dịu ngọt một cách khác biệt. Bản phối acoustics đơn giản, mộc mạc làm nổi bật chất giọng đầy màu sắc của Alison Krauss, đồng thời, tạo cảm giác thích thú với thính giả.

Don't sigh a sigh for me ; Don't ever cry for me ; This is goodbye from me ; I know we're through ; I'm losing you ; Love sang its song for me ; Then things went wrong for me ; Nights are too long for me ; Because I'm losing you.

Đừng thở dài vì em ; Đừng khóc vì em ; Đây là lời chia tay từ em ; Em biết chúng ta đã không còn bên nhau ; Em đã đánh mất anh ; Tình yêu cất lời ca cho em ; Nhưng mọi thứ trở nên sai trái với em ; Đêm trở nên quá dài ; Vì em đã đánh mất anh.

Kỹ năng chọn bài tinh tế

Giới phê bình hiếm khi tung hô Alison Krauss như một diva siêu sao nếu chỉ đánh giá một giọng hát khiêm tốn. Nhưng nếu nhìn vào thành tích và giải thưởng của nữ ca sỹ thì bạn sẽ trầm trồ với sự nghiệp thăng hoa trong ngành công nghiệp biểu diễn. Alison Krauss đã ãm trọn 27 giải thưởng Grammy của Hiệp Hội Ghi Âm Hoa Kỳ với 42 lần đề cử, một thành tích trong mơ của bất cứ nghệ sỹ nào. Đáng chú ý nhất là hai giải Grammy danh giá nhất là Giải Album của năm, Ghi âm của năm với album Raising Sands (2008) khi cộng tác với nam nghệ sỹ rock Robert Plant.

Hơn thế nữa, giọng ca nhiều màu sắc còn gặt hát vô số giải thưởng trình diễn country và hợp tác với các nghệ sỹ khác. Vậy đâu là điểm mấu chốt thành công của ngôi sao country này ? Không ồn ào, không scandal, tài năng ẩn dật như Alison ghi điểm trong lòng khán giả nhờ kỹ năng chọn bài rất điêu luyện của mình. Ngoài ra, chất nữ tính được cô khai thác như là điểm mấu chốt của từng bài hát, từng nốt nhạc nhấn nhá theo cách nhẹ nhàng, tình tứ. Cô đã từng hớp hồn khán giả năm 2007 với ca khúc kinh điển You’re just a country boy (Anh chỉ là một chàng cao bồi) nhờ kỹ năng bậc thầy này.

Từ điểm khởi nguồn là nhạc country - bluegrass, Alison chú trọng chọn bài hát khá dễ nghe, sâu lắng có giai điệu nổi bật và đa phần là hoài cổ. Nhờ đó, chất giọng nhiều màu sắc và nữ tính của cô có khả năng phát huy tối đa lợi thế. Bên cạnh việc chọn bài, những bản phối của Alison khá cô đọng với chất country, tự nhiên và có mức độ dân dã khá dễ chịu.

You don’t know me (Anh không biết em) gắn với tên tuổi nghệ sỹ Jazz Ray Charles thể hiện năm 1962, cũng được thay chiếc áo mới nhờ giọng ca nồng nàn của Alison. Cô làm mới bản nhạc theo cách nữ tính mang dấu ấn bản thân và hơn thế nữa, giờ bản nhạc mang hơi thở country nhiều hơn là chất jazz quen thuộc.

Tính toán khôn ngoan chọn bạn hợp tác

Không cần đợi đến album solo Windy City, thành công sự nghiệp Alison Krauss luôn chỉ ra rằng những bước tiến của cô gắn liền với đội ngũ hợp tác lâu bền. Alison vừa là thành viên nòng cốt của ban nhạc Alison Krauss and Union Station, đồng thời hát solo cũng như hợp tác với rất nhiều tên tuổi lớn trong làng âm nhạc, ví dụ như James Taylor, tên tuổi gạo cuội làng nhạc country, folk-rock, Vince Gill nam nghệ sỹ tài danh của làng country, Robert Plant giọng ca đình đám của nhóm rock Led Zeppelin.

Nếu chú ý, chúng ta dễ nhận thấy Alison Krauss chủ yếu kết hợp với các nam nghệ sỹ thay vì nữ nghệ sỹ. Sự khôn ngoan ngụ ý rằng chất nữ tính và màu sắc trong giọng hát của cô sẽ có nhiều đất diễn bền vững hơn. Nó sẽ trở thành điểm nhấn cho những bản ballad nhờ giọng nữ tình cảm da diết bất chấp đòi hỏi về thể lực, với chất giọng quãng hẹp như Alison Krauss.

Hãy xem cách cô chọn song ca với danh ca John Wait trong bản nhạc đình đám nhất sự nghiệp của John Missing You (Nhớ em) để hiểu rõ hơn cách tính toán này. Bản năng và nhạc cảm country của cô khó bị nhòe màu trước các tên tuổi lớn. Thông qua việc hợp tác, độ phủ sóng của Alison không những tăng theo mà còn tiếp tục thử lửa cho chất giọng vốn dĩ được coi khiếm khuyết theo góc độ y học.

Nhìn tổng thể, Alison Krauss không chỉ là hiện tượng của làng âm nhạc thế giới nhờ giọng ca sắc màu, đầy chất nữ tính. Nữ nghệ sỹ là một tấm gương đáng học hỏi cho những tính toán khôn ngoan, biết vượt qua hạn chế bản thân để gặt hái thành công. Cho dù thể hiện country, jazz, bluegrass hay pop, giọng hát ngọt ngào của Alison chứa đựng chất SOUL - tâm hồn nghệ sỹ.

(Theo Grammy, Maverick Country)
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1380 Posted : Sunday, August 9, 2020 7:50:23 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,503

Thanks: 6918 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage



Lịch sử Viễn Đông trong kho tài liệu của Viện IRFA, Hội Thừa Sai Paris

Thu Hằng - RFI - 07/08/2020
Hội Thừa Sai Paris (Missions étrangères de Paris, MEP) nổi tiếng với kho tài liệu và lưu trữ được hơn 4.300 linh mục của hội sưu tập từ năm 1658 trong quá trình truyền giáo tại 15 nước từ Nam đến Đông và Đông Nam Á. Từ tháng 09/2019, Viện Nghiên cứu Pháp - Châu Á (Institut de Recherche France-Asie, IRFA) đã được thành lập để quản lý kho tài liệu để có thể tiếp cận rộng rãi hơn đến công chúng.

Ngoài khả năng truy cập trên trang web của IRFA, công chúng có thể đến tận nơi, chạm tay vào những tác phẩm cổ như cuốn Cathéchimus (Phép giảng tám ngày cho kẻ muốn chịu phép rửa tội) của Cha Alexandre de Rhodes, xuất bản năm 1651 tại Roma hoặc cuốn Dictionnaire chinois-annamite-latin (Từ điển Hán - An Nam - La tinh), xuất bản thế kỷ XVIII…

RFI Tiếng Việt phỏng vấn bà Marie-Alpais Dumoulin, giám đốc Viện IRFA. (Cuộc phỏng vấn được thực hiện trước khi có dịch Covid-19).

****

RFI : Viện Nghiên cứu Pháp - Châu Á (Institut de Recherches France-Asie, IRFA), thuộc Hội Thừa Sai Paris (Missions étrangères de Paris), được chính thức khánh thành ngày 16/01/2020. Xin bà cho biết Viện IRFA được thành lập với mục đích gì ?

Marie-Alpais Dumoulin : Hội Thừa Sai Paris (MEP) muốn thành lập Viện Nghiên cứu Pháp - Châu Á (IRFA) vào năm 2019 để quảng bá rộng rãi hơn về nguồn tư liệu lưu trữ của Hội. Thực vậy, Hội Thừa Sai Paris đã tồn tại từ gần bốn thế kỷ, cụ thể là hơn 360 năm. Và trong khoảng thời gian đó, Hội Thừa Sai Paris đã hiện diện ở 15 nước châu Á, từ Ấn Độ đến Nhật Bản, cũng như ở Ấn Độ Dương, tại đảo Réunion và Madagascar.

Bốn thế kỷ lịch sử đó đã để lại rất nhiều bằng chứng, tài liệu và hiện được chia thành nhiều khu vực, gồm thư viện, lưu trữ bản thảo, kho hình ảnh và bản đồ. Tất cả những tài liệu này được tập trung trong Viện Nghiên cứu Pháp - Châu Á, được thành lập vào năm 2019 và mở cửa đón công chúng từ ngày 06/01/2020. Từ thời điểm đó, chúng tôi đã tiếp đón rất nhiều nhà nghiên cứu đến tìm tài liệu trong những kho lưu trữ và thư viện. Ngay khi họ có một chủ đề nghiên cứu liên quan đến Pháp - châu Á, không nhất thiết phải liên quan đến tôn giáo, mà có thể là khoa học hoặc liên quan đến cuộc sống của những nhà truyền giáo, hoặc công trình nghiên cứu của các nhà truyền giáo, chúng tôi hoan nghênh họ đến phòng đọc của Viện.

RFI : Tại sao phải chờ lâu đến như vậy để Viện Nghiên cứu Pháp - Châu Á ra đời ?

M. A. Dumoulin : Thực ra, Hội Thừa Sai Paris không chờ đến tận năm 2019 để mở kho lưu trữ cho công chúng, mà ngược lại, giống như những tổ chức tôn giáo khác, Hội luôn có một chuyên viên lưu trữ, mà mục tiêu đầu tiên là tập hợp lại, phân chia, quảng bá và miêu tả lịch sử của Hội Thừa Sai Paris. Vì thế, ngay từ những năm 1882, cha Adrien Launay đã làm rất nhiều việc trong suốt 40 năm liền để sắp xếp hồ sơ lưu trữ trong kho của MEP. Cũng vào thời kỳ đó, chính cha Adrien Launay là người viết lịch sử về mỗi Hội ở địa phương, ví dụ Hội Thừa Sai Nam Kỳ, Hội Thừa Sai Bắc Kỳ, Hội Thừa Sai Trung Quốc… Có thể nói, cha Adien Launay là người đầu tiên quảng bá về nhiệm vụ của MEP.

Và truyền thống này được tiếp tục kể từ cuối thế kỷ XIX và MEP có nhiều chuyên viên lưu trữ trong suốt thế kỷ XX. Họ cũng cho xuất bản nhiều bản thảo, trong đó có tác phẩm của cha Louis Laneau, một trong số những nhà sáng lập MEP. Như vậy, ngay từ thế kỷ XX, MEP đã xuất bản tác phẩm của các nhà truyền giáo.

Nhưng điểm mới trong năm 2019 là chúng tôi muốn Hội có mang tính chất nghiên cứu hơn và đây là lý do giải thích tên gọi « Viện nghiên cứu » để thu hút đông đảo độc giả hơn, để họ hiểu rằng chúng tôi không chỉ viết về mỗi lịch sử về tôn giáo, về các nhà truyền giáo, mà ở đây, chúng tôi có những nguồn tài liệu rộng lớn hơn và mọi người đừng ngại bước qua cửa để tìm hiểu về lịch sử Pháp - châu Á theo nghĩa rộng hơn.

RFI : Hội Thừa Sai Paris nổi tiếng với kho lưu trữ lớn, cũng như những tài liệu, đồ vật được tích lũy từ hơn 360 năm nay. Xin bà nêu một số ví dụ công chúng có thể tìm được gì trong những kho tài liệu đó ?

M. A. Dumoulin : Tôi xin đưa ra đây vài ví dụ tiêu biểu. Tại tòa nhà ở số 28 phố Babylone mà chúng ta đang đứng có một kho lưu trữ, gồm lưu trữ bản thảo viết tay, được tính theo mét dài, có nghĩa là nếu xếp gối đầu các bộ lưu trữ này thì độ dài là 513 mét tài liệu, từ đầu thế kỷ XVII đến nay vì chúng tôi vẫn tiếp tục sưu tầm bản thảo của các nhà truyền giáo của Hội Thừa Sai Paris.

Trong số những tài liệu lưu trữ này, có thư từ trao đổi của những nhà truyền giáo tử vì đạo. Ví dụ liên quan đến Việt Nam có nhà truyền giáo Théophane Vénard, rất nổi tiếng vì cha bị kết án tử hình bằng hình thức chém đầu ở gần Hà Nội vào năm 1861, dưới thời vua Tự Đức. Vua Tự Đức nhận thấy mối đe dọa từ tiến trình thuộc địa hóa của Pháp nên quay sang chống các nhà truyền giáo Pháp, kể cả một số giáo dân địa phương cũng bị hành hình. Ở đây, chúng tôi lưu tất cả thư từ của cha Théophane Vénard, kể cả bức thư cuối cùng nói lời vĩnh biệt đến gia đình khi cha biết là sẽ bị chết. Cha Vénard viết là dù sao cha vui mừng được chết vì Chúa. Đây là một ví dụ về tài liệu lưu trữ.

Ngoài ra, trong kho lưu trữ còn có rất nhiều từ điển viết tay, nhiều tác phẩm về ngôn ngữ hoặc ngữ pháp… của hơn 70 thứ tiếng, thậm chí là khoảng 100 ngôn ngữ ở khắp châu Á bởi vì các nhà truyền giáo đi đến nhiều địa điểm khác nhau. Đôi khi họ còn là những người đầu tiên soạn từ điển La tinh - Pháp và ngôn ngữ địa phương.

Ngoài ra, Viện còn có nhiều tài liệu địa phương mà các nhà truyền giáo được tặng. Ví dụ liên quan đến Trung Quốc, cha Paul Vial, qua đời trong thập niên 1910, từng sống ở khu vực biên giới giữa Vân Nam (Yunan) và Tứ Xuyên (Sichuan) với tộc người thiểu số Di (còn gọi là người Lô Lô) và họ đã tặng cha Vial vài cuốn sách học thổ ngữ và hiện tất cả được lưu ở đây. Điều này muốn nói là chúng tôi không chỉ có mỗi tài liệu bằng tiếng Pháp.

RFI : Ngoài ra, MEP còn có kho tranh ảnh và kho tiền xu rất đáng giá !

M. A. Dumoulin : Kho tập hợp tất cả biểu đồ hoặc tranh ảnh và phải nói là có rất nhiều tranh ảnh. Chúng tôi thống kê được khoảng 200.000 hình ảnh, trong đó có cả ảnh in trên kính. Gần đây, trong kho hình ảnh này, chúng tôi đã xếp loại thêm tài liệu nghe nhìn bởi vì từ những năm 1950-1960, một số nhà truyền giáo cũng nghiên cứu về nhân chủng học và họ thu băng cát-sét những loại nhạc điệu, âm thanh nghi lễ mà họ nghe thấy. Những tài liệu này hiện trở thành kho tư liệu rất thú vị và chủ yếu liên quan đến Việt Nam và Cam Bốt.

Dĩ nhiên chúng tôi còn có cả những thước phim nữa, chủ yếu của cha Simonnet, sống ở Việt Nam trong những năm 1950 và cha đã quay lại tất cả những gì nhìn thấy, nhờ đó chúng tôi có những thước phim độc nhất vô nhị và Viện muốn nhấn mạnh đến giá trị của những thước phim đó.

Về kho tiền xu, đó là một kho nhỏ vì có hai cha, là anh em ruột, quan tâm đến tiền xu và họ đã sưu tập tiền Đông Dương và bộ sưu tập hiện được lưu ở MEP. Ngoài ra, chúng tôi còn có rất nhiều đồ vật hàng ngày mà các nhà truyền giáo mang về, như những bộ trang phục, đồ dùng để ăn uống… nói chung là những vật dụng đời thường thân thuộc.

Cuối cùng, Viện IRFA cũng có rất nhiều bản đồ, do các nhà truyền giáo tự vẽ để làm nhiệm vụ vì họ thường phải đến những vùng đất chưa được đo đạc vẽ thành bản đồ. Nhưng cũng có nhiều bản đồ sau đó được in, được phân phát, thậm chí có một số nhà truyền giáo tự bán bản đồ mà họ in cho các cơ quan thuộc địa Pháp bởi vì chính quyền Pháp tin vào kinh nghiệm thực địa của các nhà truyền giáo.

RFI : Viện IRFA được thành lập để đón đông đảo độc giả hơn. Như ở trên, bà gửi lời đến độc giả là đừng ngại đẩy cửa bước vào Viện, vậy bà có lời khuyên gì gửi đến độc giả ?

M. A. Dumoulin : Trước hết, tôi muốn nhấn mạnh là 80 đến 90% độc giả của chúng tôi không theo Công giáo, có nghĩa là họ đến nghiên cứu không phải vì mục đích tôn giáo. Và việc mọi người không ngần ngại bước qua ngưỡng cửa Hội Thừa Sai Paris đã là một điều rất hay, có từ lâu rồi.

Còn về lời khuyên gửi đến những độc giả tương lai, trước hết là nên chuẩn bị nội dung nghiên cứu vì mọi chuyện sẽ thuận lợi, suôn sẻ hơn nếu họ đến Viện với một đề tài nghiên cứu tương đối cụ thể, hoặc ít nhất là liên quan đến một khu vực địa lý hoặc một quãng thời gian nào đó. Sau đó, đội ngũ nhân viên của Viện, gồm những người biết rất rõ về kho tài liệu vì làm việc ở đây từ rất lâu, sẽ hướng dẫn họ chọn những tài liệu giúp ích cho đề tài nghiên cứu.

Ngoài ra, độc giả nên đặt hẹn trước bởi vì khả năng đón độc giả của Viện khá hạn chế. Phòng tra cứu chỉ có thể đón cùng lúc tối đa là 10 người, vì thế, nên đặt hẹn trước ít nhất hai ngày bằng cách gửi thư điện tử cho Viện, giải thích chủ đề nghiên cứu và chúng tôi sẽ ấn định thời gian hẹn thích hợp.

Tôi xin giải thích thêm về quy định sử dụng của Viện về việc được phép sao chụp tài liệu hay không ; quy định sử dụng cũng yêu cầu độc giả cam kết không bóp méo thông tin mà họ thu thập được. Có nghĩa là có quy định về đạo đức, vừa liên quan đến bản quyền, vừa liên quan đến nội dung. Tóm lại, quy định của chúng tôi không có gì là khác biệt so với quy định ở những cơ quan lưu trữ, nghiên cứu khác.

RFI Tiếng Việt xin chân thành cảm ơn bà Marie-Alpais Dumoulin, giám đốc Viện Nghiên cứu Pháp - Châu Á tại Paris.

Edited by user Sunday, August 9, 2020 7:51:17 AM(UTC)  | Reason: Not specified

Users browsing this topic
Guest (2)
73 Pages«<6768697071>»
Forum Jump  
You cannot post new topics in this forum.
You cannot reply to topics in this forum.
You cannot delete your posts in this forum.
You cannot edit your posts in this forum.
You cannot create polls in this forum.
You cannot vote in polls in this forum.