Welcome Guest! To enable all features please Login or Register.

Notification

Icon
Error

68 Pages«<6364656667>»
Options
View
Go to last post Go to first unread
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1281 Posted : Monday, May 11, 2020 12:14:54 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,109

Thanks: 6886 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1282 Posted : Tuesday, May 12, 2020 12:58:32 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,109

Thanks: 6886 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1283 Posted : Wednesday, May 13, 2020 12:00:46 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,109

Thanks: 6886 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1284 Posted : Thursday, May 14, 2020 7:36:08 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,109

Thanks: 6886 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1285 Posted : Friday, May 15, 2020 6:36:08 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,109

Thanks: 6886 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage
hongvulannhi  
#1286 Posted : Friday, May 15, 2020 9:02:34 AM(UTC)
hongvulannhi

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/18/2011(UTC)
Posts: 31,268

Thanks: 2492 times
Was thanked: 5339 time(s) in 3585 post(s)

THƠ TUỆ SỸ (IV)

UserPostedImage

Thơ tình Tuệ Sỹ


Trong số những sáng tác của Thiền sư Thích Tuệ Sỹ, một số lớn được sáng tác trong thời gian một năm tác giả rút về sống cô độc làm rẫy trong rừng Vạn Giã từ 1976 đến 1977. Những bài thơ này được gom lại trong tập "Giấc mơ Trường Sơn". Ngoài những bài thơ về núi rừng, về vũ trụ, về kiếp nhân sinh, còn có một số không ít bài về tình yêu, rất tha thiết và truyền cảm, là một điều khá ngạc nhiên khi tác giả là một thiền sư.

Nhớ con đường thơm ngọt môi em

Tóc em tung bay sương chiều khói biếc
Dệt tơ trời thành khúc hát bâng khuâng
Tình hay mộng khi Trường Sơn xa hút
Ðến bao giờ mây trắng gởi tin sang

Hồn tôi đi trong rừng lang thang
Vọng lời ru từ ánh trăng tàn
Mắt em nhỏ ngại ngùng song cửa
Nghe tình ca trên giọt sương tan

Bóng tôi xa đêm dài phố thị
Nhớ con đường thơm ngọt môi em
Ơi là máu, tủi hờn nô lệ
Bóng tôi mờ suối nhỏ đêm đêm

Gót chân em nắng vàng xua viễn phố
Những ngón hồng ngơ ngác giữa đường chim
Ôi ta nhớ như đêm dài thượng cổ
Sợi tóc mềm lơi nhịp hát trong tim.

Bài thơ có bốn đoạn, mỗi đoạn bốn câu, tổng cộng chỉ có 16 câu. Cũng như các bài tình ca khác trong tập "Giấc mơ Trường Sơn", bài thơ này là những lời tâm tình của tác giả đang sống một thời gian trong rừng vì một lý do nào đó, nói rõ hơn là rừng Trường Sơn, gởi gắm tâm sự mình đến một người con gái đang ở lại thị thành, hay là một thị trấn nào đó. Người thiếu nữ không tên hẳn là người yêu, hay cũng có thể chỉ là một người mà tác giả thầm thương nhớ.

Tác phẩm được sáng tác theo thể thơ mới, bắt đầu bằng một đoạn thơ 8 chữ, tiếp đến là hai đoạn thơ 7 chữ và cuối cùng chấm dứt bằng một đoạn thơ trở về 8 chữ.

Trong bài thơ, tác giả nói về mình, hoàn cảnh và nơi chốn mình đang ở, nói về người thiếu nữ, và nói lên niềm nhung nhớ của mình. Trong bài thơ 16 câu thì tác giả dành 5 câu nói về mình, 6 câu nói về người con gái ở xa, và 5 câu nói lên tâm trạng nhớ nhung. Một sự phân phối không thể nào sòng phẳng, đồng đều hơn.

Về chàng trai.

Trong năm câu, tác giả cho biết nơi chốn mình đang ở và những chi tiết chung quanh khung cảnh sống của mình, một khu rừng hoang vắng ở một nơi xa xôi:

"Hồn tôi đi trong rừng lang thang"
Và: "Bóng tôi xa đêm dài phố thị"

Trong khung cảnh đó, có những nét thơ mộng: "Vọng lời ru từ ánh trăng tàn." Nhưng quan trọng hơn là những nét đau thương, bi đát đáng ngại, chìm trong một bầu không khí buồn ảm đạm, nhưng tác giả không nói rõ thêm vì sao:

Ơi là máu, tủi hờn nô lệ
Bóng tôi mờ suối nhỏ đêm đêm.

Chúng ta hình dung một khung cảnh âm u bí hiểm, đầy bất trắc. Mặc dù có ánh trăng yếu ớt chiếu trên cao nhưng cảnh vật dưới đất chìm trong bóng tối, dưới những tàn lá dày. Một con suối giữa khu rừng hoang vắng và một bóng người lẻ loi. Người đọc không biết gì hơn về hành động của nhân vật này và hình như anh cũng không có một mục đích gì rõ rệt, vì "hồn tôi đi trong rừng lang thang".

Nói tóm lại, chúng ta không biết gì nhiều về chàng trai trong rừng, chỉ biết chắc chắn rằng ngày đêm anh bị ám ảnh bởi hình ảnh một người con gái ở nơi phố thị.

Về nàng thiếu nữ.

Tác giả bắt đầu bài thơ bằng hai câu nhắc đến kỷ niệm người con gái ở miền xa. Và hình ảnh đầu tiên về trong ký ức nhà thơ là mái tóc nàng:

Tóc em tung bay sương chiều khói biếc
Dệt tơ trời thành khúc hát bâng khuâng

Khung cảnh hiện ra mang đậm màu sắc lãng mạn: “sương chiều khói biếc”. Hình ảnh không có gì mới nhưng vẫn giữ một sức gợi cảm cao. Một cuộc lên đường, một buổi chia tay xảy ra vào một chiều sương xuống bao giờ cũng làm cho cuộc chia ly thêm nặng sầu thương, hoặc thêm bi hùng, tùy theo hoàn cảnh, như hai câu trong bài “Tây tiến” của Quang Dũng:

Người đi Châu Mộc chiều sương ấy
Có thấy hồn lau nẻo bến bờ.

Ngoài “sương chiều” còn thêm “khói biếc” làm cho khung cảnh mang thêm một nỗi buồn vời vợi, khi ta nhớ rằng cảnh khói sóng trên sông vào lúc hoàng hôn trong những tác phẩm cổ điển bao giờ cũng gây nên một nỗi buồn man mác.

Tiếp theo là một hình ảnh rất mới: tóc em “dệt tơ trời thành khúc hát bâng khuâng”. Tác giả trình bày ở đây một hình ảnh siêu thực, là một kỹ thuật rất mới trong thi ca. Đừng tìm hiểu tính cách “hợp lý” trong hình ảnh này. Vì thi ca siêu thực ép buộc ta nhìn thực tại dưới một góc cạnh hoàn toàn mới, khác lạ so với những gì các giác quan của ta cảm thấy trong điều kiện bình thường. Nhưng không phải muốn viết gì cũng được để tạo ra một hình ảnh “siêu thực”. Chúng ta biết chất liệu của thơ là ngôn ngữ. Đối với thi ca siêu thực thì điều này lại càng hết sức quan trọng. Hình ảnh siêu thực trước hết là một sự kết hợp ngôn ngữ thật hài hoà, tạo ra một chuỗi âm thanh quyến rũ, chiếm được sự đồng tình của người đọc. Việc này hoàn toàn không dễ. Ở đây chúng ta có thể thấy dấu ấn của một thi sĩ nhiều tài năng. Trong tay một người thợ xoàng, chúng ta chỉ có những kết hợp vụng về, ngây ngô.

Chữ bâng khuâng cũng giúp nhiều cho sức gợi cảm của hình ảnh. Tiếng Việt cũng như nhiều ngôn ngữ khác, có một số từ rất khó tìm một từ với ý nghĩa hoàn toàn tương đương trong một ngôn ngữ khác, như bâng khuâng, xao xuyến, bồi hồi, băn khoăn… có khả năng biểu lộ những ngỏ ngách sâu kín nhất của tình cảm con người. Điều này chứng tỏ mức độ tinh tế của một ngôn ngữ.
Hai câu tiếp theo:
Mắt em nhỏ ngại ngùng song cửa
Nghe tình ca trên giọt sương tan

Tác giả tiếp tục dùng phép đề dụ khi nhắc đến người con gái, tức là nói đến một phần thân thể để chỉ toàn người: từ mái tóc đến mắt em, và tiếp theo sẽ là gót chân em.

Hình ảnh người con gái bên song cửa không có gì mới, còn có tính cách ước lệ. Lưu Trọng Lư đã viết:

Em là gái trong song cửa
Anh là mây bốn phương trời.
(“Một mùa đông”)

Cũng như hình ảnh cổ điển của người chinh phụ:
Chàng thì đi cõi xa mưa gió
Thiếp thì về buồng cũ chiếu chăn.
(Chinh phụ ngâm)

Nhưng Tuệ Sỹ bổ túc chân dung người con gái bằng “mắt em nhỏ ngại ngùng” và một chi tiết rất lãng mạn: “nghe tình ca trên giọt sương tan” để vẽ lên bức tranh một người thiếu nữ ngây thơ trong trắng chưa phải va chạm với cuộc đời, yêu thích mộng mơ và lãng mạn cùng những thú vui giản dị.

Và hai câu sau cùng:

Gót chân em nắng vàng xua viễn phố
Những ngón hồng ngơ ngác giữa đường chim

Chân dung người thiếu nữ bên song cửa được hoàn tất với “gót chân em” và “những ngón hồng”. Tính ngây thơ của nàng lại được nhắc lại với “Những ngón hồng ngơ ngác giữa đường chim”, tăng thêm cảm giác nàng còn là một người trẻ tuổi trinh trắng, một con chim nhỏ hay một con gà con chưa đủ sức để tự vệ giữa bầy quạ ác.

Đoạn thơ trước là một đoạn thơ 7 chữ, chấm dứt bằng câu "Bóng tôi mờ suối nhỏ đêm đêm" gieo một không khí buồn tẻ, bi quan và ảm đạm cho bài thơ. Qua đoạn cuối cùng, với sự xuất hiện trở lại của người thiếu nữ, là những câu thơ 8 chữ, mở đầu bằng: "Gót chân em nắng vàng xua viễn phố"

Việc đầu tiên mà sự xuất hiện của nàng xua đi chính là bóng đêm và bầu không khí thê lương, nặng trĩu trước đó. Câu thơ chỉ có thêm một chữ mà chúng ta có cảm tưởng như câu dài ra nhiều, không gian như mở rộng ra.
Cùng lúc với người thiếu nữ hiện ra, ánh nắng chói chan cũng tràn vào.

Bài thơ có bốn đoạn. Đoạn 1 và đoạn 4 là những đoạn thơ 8 chữ, bắt đầu bằng: "Tóc em tung bay…" (đoạn 1) và "Gót chân em…" (đoạn 4). Ở giữa là hai đoạn thơ 7 chữ, bắt đầu bằng: "Hồn tôi đi…" (đoạn 2) và "Bóng tôi xa…" (đoạn 3). Những đoạn này chủ yếu nói về chàng trai, có vẻ như chìm trong bóng tối nặng nề, u ám. Hai đoạn mở đầu và kết thúc bài thơ là những đoạn thơ 8 chữ, trùng hợp với kỷ niệm và hình ảnh người thiếu nữ, với những câu thơ rộng thênh thang giữa ánh sáng, thơ nhạc và niềm lạc quan.

Nhà thơ dùng những từ xưa như viễn phố, hay phố thị trên đây, và thượng cổ trong đoạn chót, cho bài thơ những nét hoài cổ, kín đáo và trang trọng, cộng thêm với những hình ảnh cổ điển tản mát trong bài thơ, khiến chúng ta hình như nghe phảng phất đâu đó giọng thơ của Bà Huyện Thanh Quan:

Gác mái ngư ông về viễn phố,
Gõ sừng mục tử lại cô thôn.
Ngàn mai gió cuốn chim bay mỏi,
Dặm liễu sương sa khách bước dồn.

Nỗi niềm thương nhớ

Sau khi cho biết về mình, vẽ lên chân dung người con gái trong tâm tưởng, là những câu thơ tỏ bày niềm nhung nhớ day dứt của nhà thơ. Ngay trong đoạn đầu tác giả đã chỉ ra khung cảnh của niềm nhung nhớ:
Tình hay mộng khi Trường Sơn xa hút
Ðến bao giờ mây trắng gởi tin sang

Tác giả và nàng thơ như ở hai phương trời cách biệt, không có một phương cách liên lạc nào. Nếu người xưa trông vào tin nhạn thì nhà thơ chỉ có thể nhìn mây trời tìm một dấu hiệu nào đó, nhưng mây đâu có chuyển được tin mà nhìn mây lại làm cho lòng thương nhớ thêm nặng trĩu.

Nhớ con đường thơm ngọt môi em

Đây là cách hành văn tiêu biểu của ngôn ngữ thơ. Trên thực tế, không có con đường nào giữ lại được mùi thơm của môi em. Chàng thi sĩ chỉ có thể nhớ con đường của những kỷ niệm, con đường xưa em đi, rồi từ đó tưởng tượng ra bóng dáng em và nhớ lại mùi thơm ngọt môi em. Lời thơ rất vắn tắt, cô đọng, để cho cảm xúc và trí tưởng của người thưởng thức thơ lấp vào những khoảng trống bằng những kỷ niệm của riêng mình.

Ôi ta nhớ như đêm dài thượng cổ
Sợi tóc mềm lơi nhịp hát trong tim

Bài thơ chấm dứt bằng hai câu biểu lộ lòng nhung nhớ không nguôi. Bài thơ chấm dứt nhưng lòng nhớ thương còn kéo dài triền miên không dứt. Từ thượng cổ ở đây không phải hiểu theo nghĩa đen mà với tất cả hàm ý của nó. Thượng cổ là một khoảng thời gian dài đăng đẵng, còn hoang sơ, tăm tối, trong lịch sử loài người. Niềm nhớ nhung cũng dài hun hút, man sơ và hoang dại, bắt nguồn từ những vùng sâu thăm thẳm của tâm tư.

Bài thơ đã bắt đầu với một hình ảnh siêu thực với những sợi tóc và một khúc ca: dệt tơ trời thành khúc hát bâng khuâng, thì nay cũng chấm dứt bằng một hình ảnh siêu thực với cùng những yếu tố đó, những sợi tóc và một khúc ca: sợi tóc mềm lơi nhịp hát trong tim. Dòng tư tưởng của tác giả trở về mức khởi đầu, làm thành một vòng tròn khép kín. Nếu tác giả phân phối đồng đều số câu nói về mình, về người con gái phương xa và về tình cảm nhớ nhung, chúng ta thấy là những gì tác giả cho biết về mình rất ít, rất vắn tắt, và tác giả đã dành những hình ảnh giàu gợi cảm, giàu tính thơ nhất khi nói về người tình xa vắng và những tình cảm nhớ nhung của mình.

FB Vinh Dao

Edited by user Friday, May 15, 2020 9:05:29 AM(UTC)  | Reason: Not specified

Chỉ trong một phút giây hoài niệm
Dĩ vãng theo nhau lũ lượt về

hvln

Hoàng Thy Mai Thảo  
#1287 Posted : Saturday, May 16, 2020 1:15:43 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,109

Thanks: 6886 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage

Edited by user Saturday, May 16, 2020 1:18:19 AM(UTC)  | Reason: Not specified

Hoàng Thy Mai Thảo  
#1288 Posted : Sunday, May 17, 2020 1:29:38 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,109

Thanks: 6886 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage


UserPostedImage


Một Chuyến Về Thăm

Gửi tặng: Trang Y Hạ

(Người cầm bút và cũng là đồng hương KonTum)

Ta chẳng biết bắt đầu từ đâu nữa
Nửa trăm năm chỉ vài bữa về thăm
Phố núi Kontum nhìn ta lạ lẫm
Không thể trách người thầm giận riêng ta

Xóm nhà em toàn những người xa lạ
Giọng "nẫu" hiền hòa nay đã đổi âm
Ta nghẹn lời người lầm tưởng ta câm
Ta ra dấu bằng tâm cang tan nát

Ta ngậm ngùi phân ưu cùng mất mát
Ta mất ta nơi mở mắt chào đời
Mẹ ru hời ta yên giấc trong nôi
Lời còn đó nhưng nôi về chủ khác

Lời mẹ còn nhưng người thay tiếng nhạc
Hát làm sao cũng nhạt nhẽo buồn tênh
Từng con đường đã đổi họ thay tên
Hướng nào xóm trên rồi lên Phương Nghĩa

Paradise rào cản ngăn tứ phía
Bụi tre già giờ mai mỉa xanh xao
Trông thấy ta tre nghiêng ngã thì thào
Hoa nắng ngủ không lời nào tâm sự

Ta xuống Tân Hương thương nền nhà cũ
Cầu ván mất rồi nhà gỗ cũng xa
Ta qua Phương Hòa mấy nhịp Dakbla
Nghe thương quá dòng phù sa ảo não

Daktía trại cùi người đi chao đảo
"Tà nao" Ruộng Lào cá tụ về đây (1)
Người nói với ta ánh mắt buồn đầy
Rải thuốc diệt rầy môi sinh chết cả

Ta nghe trong ta tiếng buồn chi lạ
Cảm nhận nhưng mà thật khó nói ra
Ta thấy xót xa cùng người đồng cảm
Thôi cho ta về lại vùng "trái cấm"

Của Võ Lâm hay Lương Khế, Trung Lương
Của một thời để nhớ và để thương
Không thể thiếu Ngô Trang hay Võ Định
Ta không quên Daktô và Tân Cảnh

Theo chim về đo cánh Plateau GI
Ta xuống thăm cô gái quê Phương Quí
Ta về nhà bạn tri kỷ Kon Hra
Quanh lửa hồng sưởi ấm tình Bà Na

Ghè rượu cần em rinh ra mời mọc
Trong cơn say ta thấy em bật khóc
Đã già rồi lằn trán tủi nhăn nheo
Hai đứa buồn chiêng trống cũng buồn theo...

Già Làng Y Chang . (NVS)

Trang Y Hạ chân thành cảm ơn anh (Già Làng Y Chang).
Trang Y Hạ, đã lưu trong (tyha.blogs)
Bài thơ đã được anh Lê Quang Chắc đăng trong KTQT.

Edited by user Sunday, May 17, 2020 8:17:04 AM(UTC)  | Reason: Not specified

Hoàng Thy Mai Thảo  
#1289 Posted : Monday, May 18, 2020 7:29:22 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,109

Thanks: 6886 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage

UserPostedImage

Bonjour ! Good morning !

ta chỉ có Lời Chào cho Ngày Mới
gửi tới Em và Bạn Hữu gần, xa
chúc yêu thương, thân ái, hiền hoà
mong tất cả cùng bình yên, mạnh giỏi!

vì ta biết, giữa cõi đời trôi nổi
có nhiều điều mình chẳng thể sẻ chia
những bộn bề, nghĩ suy... thường xa lạ
nhưng không sao, tất cả vẫn đâu đây?

nếu một khi, bỗng dưng về thăm lại
ta vẫn dành Lời Chào mỗi sớm mai
như bàn tay đưa nắm lúc cuối ngày
rồi lặng lẽ chia ly không hờn trách...

bấy nhiêu thôi đâu có gì to tát
Nhận và Cho tình thương mến vô biên
xa thật đấy mà cũng gần và hiển hiện
Good morning ! Chào ngày mới đẹp tươi !

StLdV, 18/05/2020
ThyThy_Hoàng Thy Mai Thảo

thanks 1 user thanked Hoàng Thy Mai Thảo for this useful post.
hongvulannhi on 5/18/2020(UTC)
hongvulannhi  
#1290 Posted : Monday, May 18, 2020 1:15:37 PM(UTC)
hongvulannhi

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/18/2011(UTC)
Posts: 31,268

Thanks: 2492 times
Was thanked: 5339 time(s) in 3585 post(s)

Xung quanh bài "Les feuilles mortes",
nhạc của Joseph Kosma, lời Thơ của Jacques Prevert.


Nếu như bài "Torna a Surriento", cả lời lẫn nhạc đều của cùng tác giả người Ý De Curtis, là một bài rất quen thuộc với thính giả VN từ trên nửa thế kỷ nay, thì cạnh đấy giai điệu bài "Les feuilles mortes" của Pháp cũng quen thuộc với ta không kém; tuy là qua các đĩa nhạc của ngoại quốc chứ không qua người hát từ hồi ở bên nhà cho đến nay. Ai khác không biết sao chứ còn riêng tôi thì rất hiếm khi có dịp nghe bài này, lời Việt, suốt 40 năm của quãng đời tôi sinh sống ở VN. Hôm nọ ghé nhà một người bạn, tôi thấy loáng thoáng trong xấp các bản nhạc khi xưa của chị ấy một ấn bản với lời Việt của Duy Trác thì phải ! Rảo một vòng trong "database" của một số các "websites" thì cũng thấy một đôi bài của những tác giả khác.

Những ai quen nghe loại "Nhạc nhẹ" của nước ngoài từ non nửa thế kỷ nay thì khó mà không quen thuộc với giai điệu của bài hát này ! Các đĩa nhạc của Mantovani (người Anh gốc Ý) có bài này.( Khi trình diễn "live" một lần ở Luân Đôn cách đây trên 40 năm thì ông gọi đó là: "This wonderful melody" )! Đĩa nhạc "The best of France" của Paul Mauriat ( người Pháp) có bài này. Đĩa nhạc piano "Love, French style" của Richard Clayderman (tên thật: Philippe Pages, sinh tại Paris) có bài này !

Khác với bài "Torna a Surriento" của Curtis như ta đã có dịp đề cập đến, bài này không có gì "trục trặc" cho lắm từ ý tình ban đầu của các tác giả cho đến người nghe (cho dù là nghe bằng tiếng Pháp hay tiếng Anh, cho dù hiểu hoặc không hiểu trọn vẹn ý nghĩa của lời hát) cũng như những ai đã từng viết lời Việt cho nó. Lý do :trước hết là giai điệu buồn man mác của bài hát. Kế đó là cái tựa :"Những chiếc lá chết" ! Với hai yếu tố đó thì chỉ có thể là nhắc nhở đến những chuyện tình buồn chứ không thể có cái gì khác xa cho lắm ! Mà cũng khác với bài "..Surriento" của De Curtis, bài 'Les feuilles mortes" tự nó đã là một bài Thơ phổ Nhạc của Pháp!

Lai lịch ngắn gọn:

Năm 1946 ở Paris có phim "Les portes de la nuit" (Những cánh cửa đêm") của nhà đạo diễn Marcel Carne. Vai nam chính: Yves Montand, mà ở VN còn được biết như là một danh ca của Pháp thời tập niên 50. (Thập niên 60 Ở miền Nam VN có hai phim do Yves Montand đóng :"Les heros sont fatigues", chung với Kurt Jurgens và maria Felix; và "The milionaire", chung với Marilyn Monroe).

Truyện phim "Les portes de la nuit" do nhà Thơ nổi tiếng của Pháp thời ấy, Jacques Prevert viet, va dac biet la co phan nhac cua mot nhac si bạn của ông ta là Joseph Kosma. Trong phim, lần đầu tiên bài "Les feuilles mortes" được Yves Montand hát !

Sau đấy rồi cứ thế mà truyền đi ! Âm hưởng nơi nhạc của Kosma đi đôi với bối cảnh u buồn và ảm đạm của truyện phim. Ấy là cái thời nước Pháp vừa được giải phóng. Người ta còn nhìn ngó nhau bằng những con mắt ngờ vực sau cái thời phần lớn nước Pháp ( có thủ đô Paris trong đó) bị Đức Quốc Xã chiếm đóng. Người ta đang hàng ngày tìm cách truy lùng, vạch mặt chỉ tên những phần tử "collaborateurs" ( "hợp tác" hiểu theo nghĩa "tay sai") với quân Đức.

Phim kể là vào một mùa Đông sau ngày Giải Phóng, nhân vật Jean Diego gặp lại người bạn cũ của mình là Raymond Lecuyer, lúc bấy giờ lang thang không nhà không cửa ! Gặp lại bạn cũ, Raymond nói với bạn rằng anh ta biết đoán hậu vận, tương lai. Raymond bói rằng bạn mình sẽ gặp một người con gái đep nhất trên đời này ! Bạn của Jean có tài chiêm tinh thực hay không thì không biết, chỉ biết là ngay chiều hôm đó, Jean quen với một cô gái thật xinh xắn tên là Malou. Chỉ một thời gian ngắn, Jean khám phá ra rằng người anh trai của người yêu mình chính là tay đã từng chỉ điểm cho lực lượng An Ninh "Gestapo" của Đức theo bắt Raymond ! Cốt truyện phản ánh những "mắc míu" của thời đại !

Các dàn nhạc thuở nay khi chơi bài 'Les feuilles mortes" thì chỉ chơi một đoạn giữa của toàn bài Thơ do Kosma phổ nhạc. Khi Yves Montand hát bài đó trong phim thì là hát trọn bài. Toàn bài Thơ được phổ nhạc dài 32 câu. Riêng bài "les feuilles mortes" ( hoặc "The Autumn leaves" do Nat King Cole hát) chỉ có vỏn vẹn 8 câu.

Trích tám câu đó trong bài Thơ của Jacques Prevert:

"C'est une chanson qui nous ressemble"
"Toi qui m'aimais et je t'aimais"
"Nous vivions tous les deux ensemble"
"Toi qui m'aimais, moi qui t'aimais"
"Mais la vie sépare ceux qui s'aiment"
"Tout doucement, sans faire de bruit"
"Et la mer efface sur le sable de l'oubli"
"Les pas des amants désunis"

Tạm dịch cho thoát ý:

"Đấy là một bài hát giống như truyện tình của đôi ta"
"Ngày đó có em yêu anh, và anh yêu em"
"Thế rồi cũng ngày ấy mình chung sống bên nhau"
"Những ngày tháng em yêu anh, và anh yêu em"
"Nhưng cuộc đời thì thường lại hay chia lìa những kẻ yêu nhau"
"Cuộc đời nó tách lìa chúng ta một cách nhẹ nhàng êm thắm, chẳng có ồn ào "
"Và rồi sóng biển cứ thế mà xóa đi trên bờ cát của lãng quên"
"Những dấu chân của hai kẻ yêu nhau nay đã ly tan "

Johnny Mercer khi viết lời tiếng Anh cho bài "Autumn leaves" thì vẫn giữ được cái ý chia lìa như trong bài Thơ của Prevert, nhưng lời lẽ ở đây không có cái buồn tuyệt vọng, vĩnh viễn như trong nguyên tác. Trong "Autum leaves", sự ngăn cách vẫn có thể mới chỉ là một sự tạm biệt:

"The falling leaves, drift by my windows. The Autumn leaves of red and gold. I see your lips, the Summer kisses, the sunburned hands I used to hold. Since you went away, the days grow long. Anh soon I hear Old Winter song. But I miss you most of all, my darling, when the Autumn leaves start to fall "

Tạm dịch ý:

"Những chiếc lá (Thu) rơi cứ thế bay là đà qua những khung cửa kính nơi nhà tôi. Những chiếc lá Thu sắc đỏ và vàng. Tôi tưởng chừng như còn thấy đâu đó đôi môi em, nhớ lại những nụ hôn trao nhau trong những ngày Hè, nhớ lại đôi bàn tay rám nắng mà tôi vẫn nâng niu trong tay. Kể từ ngày em đi thì ngày lại ngày cứ thế mà thêm dài ra. Rồi đây chẳng mấy chốc tôi sẽ lại nghe những âm vang của mùa Đông xưa cũ. Thế nhưng em yêu ơi, tôi cảm thấy trống vắng và nhớ em hơn cả là vào những ngày khi những chiếc lá Thu kia bắt đầu rơi !"

Nhân đây thì tưởng cũng cần nhắc lại một kỷ niệm riêng !

Khoảng cuối năm 1970, ngày đó tôi còn đi học ở bên này, một hôm trời mưa rả rích vì đang độ sang Thu ở Nashville thì trưa đến tôi che cái dù đen đi lững thững với cô bạn Michelle từ lớp học đến cái "cafeteria" trong "campus". Vào đến nơi, xếp dù lại ở một góc dành riêng cho dù, rồi cùng với cô bạn đi chọn món ăn. Đến lúc ăn xong, trở ra lấy dù thì lục lọi mãi chả thấy cái dù đen của mình ở đâu, mà khổ nỗi là có hàng chục cái dù đen như thế, tuy kiểu cọ, kích tấc có khác nhau. Đặc biệt là trong mớ đó cũng có cái dù đen từa tựa như cái của tôi nhưng khi bung ra thì thấy rách một mảng to bằng nửa bàn tay chứ không ít ! Hai đứa tôi đoán thù phạm "cầm nhầm cây dù lành" của tôi thì tức là chủ nhân cây dù rách này chứ không ai khác! Tôi đi tìm tay Quản Lý "cafeteria" để giải thích sự việc. Tôi nói là chúng tôi phải đi ngay cho nên "tạm" lấy cái dù rách bởi nó cùng cỡ với dù của tôi; có ai thắc mắc khiếu nại gì thì chiều đến sau giờ học tôi sẽ quay lại rồi tính sau. Tay Quản Lý dơ hai tay lên trời, nói lẩm bẩm rằng "Ai mà đi làm những chuyện như thế này nhỉ?" (Sở dĩ có câu tán thán đó bởi trường ấy từ cả trăm năm rồi vẫn được -hoặc "mang"- tiếng là "trường đại học dành riêng cho đám con nhà giàu" !) Tôi với Michelle chung nhau cái dù rách trở lại lớp, nước mưa cứ thế bay xuống đầu xuống cổ hai đứa qua cái lỗ rách nơi mái dù. Cô nàng học bên "School of Law", còn tôi bên "School of Economics" cho nên phải đi hai chặng vòng vo mà lúc ấy đã trở thành vất vả. Chiều lại, tôi ra trước nên quay về "cafeteria" một mình. Tay Quan Lý lúc ban trưa gặp tôi thì lúc này trông cứ như là đang có ý chờ tôi từ trưa đến giờ. Ông ta cười toe toét, nói rằng tay lấy nhầm dù thì nó đã đem cái dù lành của tôi mà giả lại, đồng thời cu cậu cũng chuyển lời xin lỗi và nhờ "ai đấy lấy phải cây dù rách" của đương sự thì "làm ơn vứt đi dùm, cảm ơn lắm !"

Lát sau, trở lại đón Michelle để cùng ra xe thì đã có cái dù lành lặn ở trong tay. Nhưng điều lý thú là ở chỗ này:

Mùa Thu đến, chả ai thích cái gọi là "Thu ướt" ("wet Autumn") tức là Thu mà cứ mưa rả rích ! Bên Tennessee thì mùa Thu nào cũng lắm ngày mưa. Tôi chỉ thích những ngày Thu khô ráo, có tí gió lành lạnh, có tí nắng dịu dù không đủ ấm. Mà cái hôm súyt mất dù thì lại là một ngày "Thu ướt" ! Nhưng chiều trở về nhà trọ, tuy mưa vẫn rả rích và trời càng lúc càng lạnh nhưng trong lòng lai vui vẻ vì lấy lại được cái dù mới mua hôm đầu Thu ! Thế rồi trên đường về, ngồi trên xe thì cái Đài FM phát ra từ radio (thời đó "cassette" gắn trong xe chưa thịnh hành, và CD thì tất nhiên là chưa có) lại đến một lúc bỗng phát bản nhạc "Autumn leaves" do dàn nhạc Frank De Vol hòa tấu ! Về đến "studio", Michelle ở phòng bên cạnh lo bữa ăn tối trong khi tôi ngồi vào bàn lôi giấy ra viết một mạch phần lời Việt cho bài "Les feuilles mortes" ! Cũng chả có gì là ghê gớm, bởi bài hết sức ngắn so với bao bài hát khác !

Lời Việt cho bài "Les feuilles mortes" tôi viết vào cái ngày "Thu ướt" đó nó như sau:

Lá Thu rơi
Dặt dìu lá úa
Rụng từng cơn nhớ !
Vọng huyền âm xưa
về buồn gây mơ !
Ngày vui em đến
Tình còn xao xuyến
Lời hẹn còn xanh
Đêm cũng yên bình !
Khi hồn phong kín sầu Đông
ai vời ai mong?
Khi về bậng khuâng
chiều đã mênh mông !
Rồi vui cũng thoáng qua như từng mùa lá khô rơi..
Còn đó
riêng Thu với mình tôi !

Thanh Trang Nam Cali, cuối mùa Hạ 04

Chỉ trong một phút giây hoài niệm
Dĩ vãng theo nhau lũ lượt về

hvln

Hoàng Thy Mai Thảo  
#1291 Posted : Tuesday, May 19, 2020 9:44:44 PM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,109

Thanks: 6886 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1292 Posted : Wednesday, May 20, 2020 3:56:37 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,109

Thanks: 6886 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage




Ban nhạc The Rolling Stones và ca khúc Thành Phố Ma

Thanh Hà - RFI - 16/05/2020
Ban nhạc The Rolling Stones vừa ra mắt công chúng ca khúc Living In A Ghost Town, Sống Trong Thành Phố Ma. Một cơn ác mộng của Mick Jagger và Keith Richards đã thành hiện thực khi các thành phố lớn trên thế giới lần lượt "cách ly với thế giới bên ngoài" chống dịch Covid-19.

“Đời đang đẹp, bỗng chốc tất cả lặng câm. Đường phố không người. Còn lại những bóng ma trong thành phố chết”.

Đúng vào lúc hơn một nửa nhân loại bị cầm chân trong nhà, những thành phố không bao giờ ngủ đã bị cướp đi nhựa sống, ban nhạc The Rolling Stones cho ra mắt ca khúc Living In A Ghost Town, Sống Trong Thành Phố Ma. Từ Cape Town đến Kyoto, từ Luân Đôn đến Los Angeles hay Toronto chìm trong giấc ngủ. Phố xá thênh thang không một bóng người, những tuyến đường hầm hun hút vô cảm nuốt những đoàn tàu vắng, lạnh dưới lòng thành phố.

Cách nay gần một năm, trước đại dịch, nam danh ca Mick Jagger đã cùng với nhạc sĩ ghi ta Keith Richards chấp bút sáng tác. Trong 10 phút cặp nghệ sĩ này đưa chúng ta bước vào thế giới hoang vu, không một tiếng cười, đơn độc, lạnh giá của những thành phố chết. Họ không thể ngờ rằng, kịch bản đó như một định mệnh đợi chờ.


Tứ trụ Mick Jagger, Keith Richards, Ronnie Wood et Charlie Watts đã gần như hoàn tất ca khúc này trong các phòng thu ở Luân Đôn và Los Angeles. Có điều ban nhạc còn lấn cấn vì cảm thấy là lời ca u ám quá : “Những linh hồn vật vã trong đêm dài vô tận/ Vạn vật còn lại là những chiếc bóng không hồn/ Sống dưới lòng đất như những thây ma…”

Tất cả đã đổi thay khi các quốc gia trên thế giới lần lượt tự cách ly với thế giới bên ngoài, các sinh hoạt đều bị dừng lại, hàng quán lần lượt phải đóng cửa, các nhà hát, những rạp xi-nê lần lượt hạ màn. Thế giới còn lại một màu đen. Đó cũng là lúc Mick Jagger không còn do dự, ông đưa thêm vào lời ca từ “lockdown” để nhạc phẩm này thêm tính thời sự.

Cuối cùng, bản nhạc chỉ thực sự hoàn chỉnh một khi Mick Jagger giam mình trong khu tòa lâu đài của ông ở vùng Tourraine, miền tây nước Pháp. Nhạc sĩ Keith Richards thổ lộ thật lạ lùng khi thấy các thành phố càng chìm vào cõi chết của màn đêm bất tận thì đấy cũng là lúc ca khúc Living In A Ghost Town vươn vai thức dậy để bước ra ánh sáng.

Hạnh phúc hay điềm gở từ những con phố lặng câm ?

Nhạc phẩm mới nhất này của The Rolling Stones nói về một số những thành phố chết trên thế giới. Trước Mick Jagger, Keith Richards, thi sĩ Pháp Louis Aragon trong Dans Le Silence de La Ville - Trong tĩnh lặng của thành phố (1963) từng xem sự im lặng và tĩnh mịch của thành phố là khoảnh khắc hạnh phúc dễ vỡ của những đôi tình nhân.

Còn trong ca khúc Paris au mois d’août (1966) của Charles Aznavour, những con phố không bóng người bởi :

“Mỗi con đường, từng viên đá đều thuộc về những người yêu nhau, Paris tráng lệ đã nhạt mờ, chỉ còn ta với ta”

Thành phố chết thông thường hình ảnh những thành phố thu mình trong giấc ngủ không báo trước điềm lành. La Ville Morte năm 1956 của Yves Montant là một thành phố chết vì nhà máy đóng cửa, khai tử cả một tầng lớp công nhân, những người thợ mỏ. Trước đó thành phố chết trong lời ca, tiếng hát của Jean Ferrat năm 1953 là thành phố Brest bị dội bom hoang tàn đổ nát sau Thế Chiến Thứ Hai.

Paris không người, đường vắng trong tác phẩm Les Camions của Jean Roger Simon (1970) là một ẩn dụ tác giả nói về cái chết của chính ông :

“Một gã trong quan tài, trong bộ quần áo mới, một đoàn xe và dòng người theo sau…”

Thế giới của những con "bướm đêm"

Trong làng nhạc Pháp, có hai tác giả cũng thường bị những thành phố chết ám ảnh. Với Maxime Le Forestier (Ma Ville Morte năm 1975), phố chết đơn thuần là những thành phố về đêm. Còn Nino Ferrer trong Nỗi buồn phố vắng – Le Blues des rues désertes (1964) lê bước trong phố xá không đèn. Sương lạnh, gót giầy vang trong đêm vắng để tìm về với căn phòng đơn côi.

Quá si tình, Ferrer không thể ngờ rằng những con đường ở Paris vắng bóng người buổi sớm ban mai là thế giới riêng biệt của những người lao động cần cù đã bắt đầu một ngày mới như trong ca khúc Il est cinq heure, Paris s’éveille của Jacques Dutronc : nào là những chiếc xe đi giao sữa, những bác phu quét đường, những chủ hiệu bánh mì và quán cà phê đã sẵn sàng cho một ngày mới. Nhựa sống đã này sinh từ khi mặt trời chưa ló rạng.


Hoàng Thy Mai Thảo  
#1293 Posted : Thursday, May 21, 2020 1:23:32 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,109

Thanks: 6886 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage



Chiều Rơi...

Nghe chiều rơi ở phía đời vội vã
Em nhớ anh , nhớ từng góc Sài Gòn
Những con hẻm bụi đời quen bước mỏi
Và con đường hàng me nhuốm gió sương

Em nhớ nhiều những tháng ngày tất bật
Chưa chịu trôi như dòng nước xuôi nguồn
Hai đứa mình cứ một mình gọi nhớ
Cõi tình sầu ngồi nhấm mấy ly suông

Đời quá mệt em lăn như hạt bụi
Gió vô tình gió cuốn bụi bay xa
Em cũng xa cố hương nghìn bữa hận
Cũng may đời còn thơ để ngâm nga

Em nhớ anh nên làm thơ dụ khị
Gởi chút tình vào thơ dỗ dấu yêu
Nhớ rồi nhớ mấy mùa thương dành dỗ
Mấy mùa xa tuổi vội rớt theo chiều !

Bao giờ đời tụi mình thôi bận bịu
Thôi lo toan với oán trả ân đền
Thì thơ sẽ ngọt nhiều hơn chút nữa
Với cuộc tình mười năm đã yêu thương !

Phong Cầm
SG - 5/5/2020

(posted FB)

Hoàng Thy Mai Thảo  
#1294 Posted : Friday, May 22, 2020 4:34:24 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,109

Thanks: 6886 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1295 Posted : Saturday, May 23, 2020 2:14:13 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,109

Thanks: 6886 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1296 Posted : Sunday, May 24, 2020 2:19:28 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,109

Thanks: 6886 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1297 Posted : Monday, May 25, 2020 4:38:51 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,109

Thanks: 6886 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1298 Posted : Tuesday, May 26, 2020 1:55:00 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,109

Thanks: 6886 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage




Món Quà Cho Cháu Ngoại

Trang Y Hạ

Ông nghĩ rằng - cháu sẽ được sinh ra
nhưng không phải - lúc nầy - điều dễ biết
mẹ của cháu còn - so đo - hơn thiệt
còn tính lui, tính tới - cái sự đời

lấy chồng sớm, sao nỡ bỏ cuộc chơi
chuyện học hành và sự nghiệp phía trước
lập gia đình - hễ muốn là có được
thời văn minh đâu cần phải lo ăn

ông bà xưa lam lũ mảnh đất cằn
dòng suy nghĩ, từ: cái cày, cái cuốc
đông con cháu để có người thân thuộc
lập gia đình, thật sớm - gầy tương lai

của, là con - đông đúc nở mặt mày
mạnh dòng họ hãnh diện đời - khoe mẽ
xưa đặt đâu - con ngồi không cãi lẽ
hỉ…, chưa sạch đã năm bảy mặt con

ba mươi tuổi nhan sắc đã héo mòn
thân thể nhược như người già sáu chục
lúc nhúc con thiên hạ bảo: có phúc
phúc thấy đâu - đói dốt phủ sương mù

buổi kim tiền thưa thớt những tiếng ru
chạy sút cẳng theo những điều cao vọng
thời "vi tính" đông con như: tội trọng
tự xe dây cột chặt quãng đời xanh

ông bây chừ: thuyền rách, biển tròng trành
nuôi các con, suốt một thời - ói máu
bão nổi - không hy vọng - thấy mặt cháu
ông âm thầm để lại: “một món quà”!

quí hóa gì - ngoài những - văn, thơ ra
ngồi chắc lọc từ cảnh đời gấu gó
thơ tựa máu, chảy trong đêm vò võ
mọt thời gian đục rỗng tấm thân tàn

ông về trời - niềm hy vọng chứa chan
cháu dưới đất ngâm nga câu thơ Việt
dòng lịch sử, quyện ca dao bất diệt
vun bón từng cội rễ cõi trời Nam!

Trang Y Hạ
San Francisco - 2011. Đợi tới năm 2018 - con gái đầu lòng mới cho đứa cháu ngoại.

hongvulannhi  
#1299 Posted : Wednesday, May 27, 2020 12:31:39 AM(UTC)
hongvulannhi

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/18/2011(UTC)
Posts: 31,268

Thanks: 2492 times
Was thanked: 5339 time(s) in 3585 post(s)
UserPostedImage

Hong Tuoc 5/27/2015
Chỉ trong một phút giây hoài niệm
Dĩ vãng theo nhau lũ lượt về

hvln

thanks 1 user thanked hongvulannhi for this useful post.
Hoàng Thy Mai Thảo on 5/27/2020(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo  
#1300 Posted : Wednesday, May 27, 2020 7:33:17 AM(UTC)
Hoàng Thy Mai Thảo

Rank: Advanced Member

Groups: Registered
Joined: 3/26/2011(UTC)
Posts: 16,109

Thanks: 6886 times
Was thanked: 2764 time(s) in 1954 post(s)
UserPostedImage
Users browsing this topic
Guest
68 Pages«<6364656667>»
Forum Jump  
You cannot post new topics in this forum.
You cannot reply to topics in this forum.
You cannot delete your posts in this forum.
You cannot edit your posts in this forum.
You cannot create polls in this forum.
You cannot vote in polls in this forum.